5ος Λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ E΄ « Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ»

Εορτάζει  σήμερα, αδελφοί μου,  η Αγία μας Εκκλησία την μεγάλη Δεσποτική  Εορτή της Μεταμορφώσεως . Μέσα σε περίοδο νηστείας και προσευχής,  η εορτή αυτή,  δίνει μια άλλη διάσταση στον αγώνα μας. Όλες η προσπάθειες, όλος ο αγώνας μας δεν είναιόπως έχουμε πει- ούτε προς  «το θεαθήναι» ούτε μόνο για να είμαστε καλά και να μας δίνει υγεία και καλοτυχία ο Θεός. Άλλωστε αν διαβάσουμε το Ευαγγέλιο, πουθενά δε μας υπόσχεται ο Χριστός ότι θα μας χαρίσει μια άνετη ζωή χωρίς προβλήματα. Αντίθετα μας εφιστά την προσοχή λέγοντάς μας ότι όσοι πιστεύουμε σ΄ Αυτόν,  να περιμένουμε θλίψεις και πειρασμούς σαν επισκέψεις Θεού στη ζωή μας, γιατί αγώνας χωρίς αντίπαλο δεν υπάρχει. Μας υποσχέθηκε όμως ότι θα βρούμε ανάπαυση στις ψυχές μας. Τι θα πει ανάπαυση; Είναι η ψυχική ισορροπία, διέξοδος στις αναζητήσεις μας και τέλος, η μακαριότητα της κοινωνίας μας με το Θεό την όποια κατέκτησε η Παναγία μας και οι Άγιοι.

Ο Χριστός,  στο όρος Θαβώρ,  έλαμψε το φως της θεότητάς Του, το οποίο πάντα είχε και έχει,  αλλά για τη δική μας σωτηρία «ντύθηκε» το σώμα μας και σκίασε τη λάμψη της δόξης Του. Αυτό είναι το Θαβώριο φως,  το άκτιστο φως, όπως το ονομάζουν οι Πατέρες της Εκκλησίας μας (δηλ. θεϊκο φως, χωρίς να έχει σχέση με τα φώτα του κόσμου, ούτε με το ηλιακό φως) που έλαμψε τότε,και μη μπορώντας να το δουν οι μαθητές έπεσαν στη γη.

Αυτό το φως, είδαν με τη δύναμη της προσευχής, πολλοί Άγιοι, μετά από έντονη αναζήτηση του Θεού και μετά από την κάθαρση τους από πάθη και αμαρτίες. Μας φαίνονται τόσο παράξενα όλα αυτά. Πώς να κατακτήσουμε εμείς τέτοιες υψηλού επιπέδου πνευματικές εμπειρίες,  αν δεν έχουμε πρώτα  καθαριστεί από τα πάθη; Είναι σα να λέμε σε ένα βρέφος να λύσει μια μαθηματική εξίσωση.   Ας δούμε πώς περιγράφει μια τέτοια προσωπική εμπειρία ο Όσιος Σιλουανός ο Αγιορείτης που τον τιμά η Εκκλησία μας στις 24 Σεπτεμβρίου. «Ο Θεός» μας λέει ο Όσιος «είναι φως και εμφανίζεται πάντα ως φως. Το άκτιστο φως του Θεού, εντελώς διαφορετικό από το φυσικό φως , είναι θεια ενέργεια. Στη θέα του ακτίστου φωτός επικρατεί η αίσθηση του ζώντος Θεού, που απορροφά όλο τον άνθρωπο και τον αρπάζει σε άλλο κόσμο, αλλά τόσο γαλήνια που δεν καταλαβαίνει ο άνθρωπος τη στιγμή που συνέβη . Τη στιγμή αυτή αισθάνεται τη συνείδηση του εαυτού του τόσο βαθειά και ολοκληρωμένα όσο ποτέ στη ζωή του. Καταλαβαίνει ποιος είναι και ταυτόχρονα ξεχνά τον εαυτό του και τον κόσμο, γεμίζοντας από τη γλυκύτητα της αγάπης του Θεού. Αυτή η όραση έρχεται με ακατάληπτο τρόπο . Ο Θεός ενεργεί  και ο άνθρωπος δέχεται. Και έτσι δε γνωρίζει ούτε διάστημα, ούτε χρόνο, ούτε γέννηση, ούτε θάνατο, ούτε φύλο, ούτε ηλικία,  ούτε κοινωνική,  η ιεραρχική θέση ,  ούτε άλλες συνθήκες και σχέσεις αυτού του κόσμου. Ήρθε ο Θεός , το Φως της Ζωής για να επισκεφτεί με το έλεός του την μετανοούσα ψυχή . Το άκτιστο φως , όπως και ο ήλιος φωτίζει τον πνευματικό κόσμο και αποκαλύπτει στον άνθρωπο τις πνευματικές οδούς, που είναι αθέατες με οποιονδήποτε άλλο τρόπο.  Χωρίς το φως αυτό δεν μπορεί ο άνθρωπος να καταλάβει  πόσο μάλλον να εκπληρώσει τις εντολές του Θεού. Το φως αυτό είναι η αιώνια ζωή και η πνοή της θείας αγάπης , είναι αποκλειστικά δώρο του Θεού».

Αυτά είναι αρκετά για να πάρουμε μια γεύση της εμπειρίας του Οσίου την οποία κατέκτησε με την προσευχή και τον αγώνα του. Τα μεταφέραμε από το βιβλίο του π. Σωφρονίου Σαχάρωφ με τίτλο«ο Όσιος Σιλουανός ο Αθωνίτης».

Θα πρέπει να γίνει σαφές ότι η εμπειρία αυτή του Οσίου, που αξιώθηκαν να λάβουν πολλοί άγιοι και ο Απόστολος Παύλος όπως μας την περιγράφει στη δεύτερη προς Κορινθίους επιστολή , δεν έχει να κάνει με κάποια παθολογική κατάσταση σχιζοφρένειας ή παραίσθησης, ούτε  σχετίζεται με εμπειρίες γκουρού, με τη γιόγκα ή με άλλεςμυστικιστικές μεθόδους αυτοβυθισμού της ανατολής, που είναι ήδη ιδιαίτερα διαδεδομένες και στην Ευρώπη.

Η εμπειρία θέασης του ακτίστου φωτός είναι ηεπανάληψη της Δόξας της Μεταμορφώσεως στην καθαρή και έτοιμη ψυχή, είναι η εν ηρεμία και εν κατανύξει επίσκεψη του Θεού στον άνθρωπο, μέσα από την Ορθόδοξη αγιοπνευματική ζωή.Πολλοί από μας μαρτυρούν ότι στην προσευχή μας έχουν δει θαυμαστά πράγματα ή σε οράματα και όνειρα, είδαν και αισθάνθηκαν την παρουσία του Θεού και των Αγίων. Το καυχώνται ως ένδειξη της καθαρότητας τους και της αξιοσύνης τους. Χρειάζεται σε τέτοιες περιπτώσεις, πολλή προσοχή για να μην πέσουμε σε πλάνη διαβολική , κάτι για το οποίο θα μιλήσουμε στην επόμενη σύναξη μας.    

Το γεγονός της Θείας Μεταμορφώσεως,  αδελφοί μου, έγινε σαράντα ημέρες πριν το πάθος του Κυρίου. [Γι΄ αυτό σε σαράντα ημέρες θα εορτάσουμε την ύψωση του Τιμίου Σταυρού].  Θέλησε ο Χριστός να φανερώσει τη δόξα του και να ενισχύσει τους τρεις μαθητές του, τον  Πέτρο, τον  Ιάκωβο και τον Ιωάννη,  προκειμένου να μη δειλιάσουν όταν Τον δουν στο Σταυρό.  Όμως παρόλο που έζησαν αυτή τη μεγάλη αποκάλυψη του Χριστού, αυτοί δείλιασαν,  ο Πέτρος Τον αρνήθηκε, ο Ιάκωβος κρύφτηκε «διά τον φόβον των Ιουδαίων». Μόνος ο Ιωάννης παρέμεινε δίπλα στο Σταυρό. Αυτό δείχνει ότι λίγοι έχουν τη δύναμη της πίστης. Θεού δώρο η πίστη.  Θεού δώρο και η προσευχή, χάρισμα ουράνιο. Το να κατορθώσουμε δηλαδή,  να ξεπεράσουμε τον τρόμο  και τον φόβο απέναντι του Θεού, κάτι που ένιωσαν στην αρχή οι τρεις μαθητές στο Θαβώρ, να αναγνωρίζουμε τον Χριστό και να Τον διακρίνουμε από τον αντίχριστο, να παραμερίσουμε τις αμφιβολίες μας και να σταθούμε προσευχόμενοι δίπλα στο Σταυρό Του, όπως ο Ιωάννης, ο μαθητής της αγάπης . Μόνο η αγάπη νικά το φόβο και την ολιγοπιστία. Αγαπώ σημαίνει πιστεύω και ελπίζω.  

Εορτάζουμε την Μεταμόρφωση του Χριστού, για να μην ξεχνάμε ότι ο Θεός είναι Φως και το Φως πρέπει να αναζητάμε . Να έχουμε τη λαχτάρα να ενωθούμε μαζί Του με την προσευχή, να Τον αναζητάμε με όλες μας τις αισθήσεις, να παίρνουμε δόξα από τη δόξα Του και ακτίνες από το Φως Του, να έχουμε ζήλο Θεού. Γιατί το σκοτάδι είναι απλά η απουσία του φωτός. Κάποτε ο ήλιος θα σβύσει και οι πλανήτες θα καταστραφούν, «ο ουρανός και η γη παρελεύσονται», λέει ο Χριστός. Αυτό που δεν τελειώνει είναι το άκτιστο Φως, το παραδεισένιο Φως.

Η άπειρη αγάπη του Θεού, αδελφοί μου, ευδόκησε να έχουμε και εμείς από αυτή τη ζωή, αν το θελήσουμε, εμπειρία του θείου Φωτός, δια της ταπεινής μας προσευχής. Πάντα ας παρακαλούμε τον Κύριο: Λάμψον καὶ ἡμῖν τοῖς ἁμαρτωλοῖς, τὸ φῶς σου τὸ ἀΐδιον, πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου, Φωτοδότα δόξα σοι!