Εγκώμια Οσίου Στυλιανού του Παφλαγώνος

Eγκώμια εις τον Όσιον Πατέρα ημών Στυλιανόν τον Παφλαγόνα
ποίημα π. Χριστοφόρου Καραβία

Στάσις πρώτη (η ζωή εν τάφω)

 

Άπαντες προθύμως , συναχθέντες ομού οι πιστοί εγκωμιάσωμεν άσμασιν του Θεού τον Όσιον Στυλιανόν.

Βίου η τερπνότης και φθαρτών η τρυφή, ου κατίσχυσαν εκτρέπειν σου Όσιε την ψυχήν εκ της αγάπης του Χριστού.

Γαληνόν λιμένα εύρες Πάτερ σοφέ, εν ερήμω ζων ως άγγελος εν τη γή και χαρίτων επλουτίσθης ταις ροαίς.

Δύναμιν εξ ύψους, μάκαρ Στυλιανέ, ειληφώς δι΄ακροτάτης ασκήσεως, αρωγός εγένου πάσι τοις πιστοίς.

Εν αβάτοις τόποις, μόνος μόνω Θεώ, εμπειρίας ουρανίους γευσάμενος, μοναζόντων αναδέδειξαι φωστήρ.

Ζάλην των ρεόντων, δι΄ευχής μυστικής, απεκρούσω εξ αμώμου καρδίας σου και ειρήνην εύρες Πάτερ σταθηράν.

Ημερών ων πλήρης, προς τον πάντων Κριτήν και Θεόν συ επορεύθης Στυλιανέ, δεδωκώς απολογίαν την καλήν.

Θεοφόρε Πάτερ, παίδων και των βρεφών τας χορείας δι΄ευχών σου απάλλαξον εκ ποικίλων προσβολών του πειρασμού.

Ίνα σε τιμώμεν και την μνήμην την σην εκτελώμεν θείε Πάτερ Στυλιανέ, γενού πρέσβυς δι΄ημάς προς τον Θεόν.

Κύμασι του βίου βυθιζόμενος νυν, προς της σην πρεσβείαν μάκαρ Στυλιανέ καταφεύγω τον λιμένα εκζητών.

Λοιμικών εκ νόσων και παντοίων κακών, βρέφη τα αρτίτοκα λύτρωσον σαις λιταίς προς τον φιλάνθρωπον Θεόν.

Μένειν εν αγάπη και ελπίδι Θεού, καταξίωσον ημάς τους υμνούντας σου τα παλαίσματα  κατά των πειρασμών.

Νουν και την καρδίαν έσχες από παιδός εστραμμένα προς εκπλήρωσιν εντολών του Θεού, Πάτερ ημών Στυλιανέ.

Ξενιτείαν Πάτερ και την αποταγήν κατορθώσας δια πόνων ασκητικών, αγγελόφρων ώφθης, ζών μετά σαρκός.

Ο νηπίων φύλαξ και βρεφών ιατρός, ο σοφός Στυλιανός νυν εξέλαμψεν εν τη σεβασμία μνήμη αυτού.

Πρεσβευτήν ευρόντες προς Θεόν σε θερμόν, ου πτοούμεθα δαιμόνων επιρροαίς και σην χάριν άδομεν Στυλιανέ.

Ρύσαι  πάντας, Πάτερ, νόσων και πειρασμών ως Κυρίου φίλος ο γνησιώτατος ο φιλών ανθρώπους ευαγγελικώς.

Στύλος εγκρατείας, αρετών ο κανών, προσευχής και αγρυπνίας υπόδειγμα, συ υπάρχεις Όσιε Στυλιανέ.

Ταπεινοφροσύνην και αγάπην Χριστού δίδου  πάσι τοις προς σε καταφεύγουσι και τιμώσι σε πιστώς Στυλιανέ.

Ύπέρ σων τεκνίων, των ακάκων βρεφών, τας προς τον Θεόν δεήσεις σου έντεινον, ως οικών νυν Παραδείσου εις αυλάς.

Φύσεως τους όρους και νοός την ισχύν υπερέβης, υπέρ φύσιν αγωνισθείς και ταμείων αρετών κατασταθείς.

Χάρις συ εδόθη μεσιτεύειν Θεώ και ιάσθαι των βρεφών τα νοσήματα και τα νήπια λυτρούσθαι πειρασμών.

Δόξα Πατρί

Ψάλλων σοι Θεέ μου, Παναγία Τριάς, την ωδήν την των Αγγέλων ο δούλος σου ικετεύω του ρυσθήναι εκ φθοράς.

Και νυν.

Ω Θεού μου Μήτερ και Αγγέλων χαρά, Χερουβίμ και Σεραφίμ θείον σέμνωμα, σώσον με τον ταπεινόν σου υμνητήν.

 

Στάσις Δευτέρα (Άξιον εστί.)

 

Άξιον εστί μετά πίστεως θερμής γεραίρειν μνήμην σου την θείαν Στυλιανέ και τοις άνθεσι των λόγων σε υμνείν.

Βλέψον εις ημάς, τους τω σω ναώ συναθροισθέντας  και τιμώντας πίστει την μνήμην σου Όσιε Πάτερ ημών Στυλιανέ.

Γης πατρώας συ, αποστάς ποθών την ξενιτείαν και τον πλούτον διανείμας τον πατρικόν εύρες πλούτον τον ασύλητον σοφέ.

Διά σων ευχών απηλλάγησαν τα βρέφη πόνων, εκουφίσθη τε νηπίων πληθύς παθών και ημείς ερρύσθημεν εκ πειρασμών.

Ένδον σου Χριστός έζη, ω Τρισμάκαρ, και ενήργει πράξεσι και λόγοις τοις σοις δηλών σην ευάρεστον Κυρίω βιοτήν.

Ζήλω θεϊκώ, ζηλωτής εγένου των Οσίων και την ζάλην εκδιώξας των ηδονών, σκεύος εκλογής εγένου του Θεού.

Ήλθομεν  ημείς, ταπεινοί μύσται της χάριτός σου, αλλ΄αντίδος, πάτερ Στυλιανέ, την δαψίλειαν χαρίτων του Θεού.

Θρέμμα ευσεβών γεννητόρων εκ Παφλαγονίας, ώφθης και του Πνεύματος όργανον αγαπήσας τον Θεόν από παιδός.

Ίσμεν την πληθύν των θαυματων τε και των σημείων άπερ πολλαπλώς ενηργήθησαν υπό της Τριάδος της Αγίας σαις ευχαίς.

Κρείττον θησαυρού διακρίνας την σοφίαν, Πάτερ, έσπευσας αυτήν εμπορεύσασθαι, ως κηρύττει Σολομών εν ταις γραφαίς.

Λύτρωσον ημάς εκ παγίδων των παθών και νόσων σβέσον φλόγαν την ανυπόφορον δροσισμώ σων θειωτάτων πρεσβειών.

Μνήμην του Θεού έχων Πάτερ άσβεστον εν βίω εύρες εφετών το ακρότατον μετ΄αγγέλων και αγίων ομιλών.

Νεύσον προς ευχάς ικετών σου, Στυλιανέ Πάτερ, και εκπλήρωσον ημών τα αιτήματα τα προς σωτηρίαν άγοντα ημάς.
Ξένος ών παθών και αιθέριος Κυρίου λάτρης, εκ πολλής ασκήσεως, Όσιε, ηξιώθης του ιδείν δόξαν Θεού.

Όντως και πατήρ των νηπίων καταστάς και φύλαξ, όθεν εκδυσώπει τον Ύψιστον υπέρ παίδων και βρεφών και ορφανών.

Πάσα των αισχρών δαιμονίων κατηργήθη φάλαγξ, δια των ευχών σου Στυλιανέ και της σης χριστομιμήτου βιοτής.

Ράνον εφ ημάς σης αγνείας και σοφίας ρείθρα και ψυχών λειμώνας κατάρδευσον δι΄αγάπης του Χριστού, Στυλιανέ.

Σπείρας μυστικώς σης ψυχής την γην επ΄ευλογίαις, νυν θερίζεις θημωνίας των αρετών, δι΄ων ψώμισον ημάς σούς υμνητάς.

Τείχος προς εχθρόν ως υπάρχων συμπαγές, ω Πάτερ,τείχισον ημάς θεία χάριτι τη δοθείση σοι παρά του Ιησού.

Ύπνον οφθαλμοίς και βλεφάροις σοις παραμυθίαν ουδαμώς διδούς, πάτερ όσιε, ανεπαύθης νυν εις χείρας του Θεού.

Φως των μοναστών και γονέων προστρεχόντων φίλος, φύλαξ τε των παίδων γεγένησαι, Εκκλησίας δε φωστήρ Στυλιανέ.

Χειρ  Στυλιανού ότε των βρεφών ήψατο κάρας, ίασιν των πόνων μετέδωκεν διά δόξαν του ονόματος Θεού.

Δόξα Πατρί.

Ψάλλων την ωδήν την Τρισάγιον, Τριάς Αγία, Πάτερ, Λόγε, Πνεύμα, σε δυσωπώ σώζειν κόσμον σου ον έπλασας σοφώς.

Και νυν.

Ως του Ποιητού των απάντων ούσα αγνή Μήτηρ, Παναγία Δέσποινα σώσον με εκ παγίδων του εχθρού φθοροποιών.

 

Στάσις τρίτη (Αι γεναιαί)

Άπαντες υμνούμεν εν ύμνοις εορτίοις Στυλιανού την μνήμην.

Βουλής  Θεού εργάτα , προστάτεψον τους παίδας  εκ της βουλής του πλάνου.

Γονέων σου φροντίδας και βίου απολαύσεις,  εις ουδέν ελογίσω.

Δός μοι θείε Πάτερ το φως της χάριτός σου,  ίνα σε ανυμνήσω.

Έλεος  Κυρίου αιτούμενος  εν βίω, πλουσίως νυν ευρίσκεις.

Ζήσας εν ερήμοις παθών την ερημίαν εδίωξας Τρισμάκαρ.

Ήστραφας εν κόσμω αλλά και μετά πότμον θαυμάτων ταις ακτίσι.

Θείας  αντιδόσεις χορήγει υμνηταίς σου Στυλιανέ παμμάκαρ.

Ιδε θείε πάτερ ποιλίκοις αμαρτίαις ειμί συμπεπλεγμένος.

Κράτησόν με Πάτερ τη κραταιά χειρί σου και σώσον με εκ πλάνης.

Λύτρωσόν με αύθις, Στυλιανέ, εκ πάντων των του εχθρού σκανδάλων.

Μείναι εν αγάπη Θεού και ταπεινώσει αξίωσον σους δούλους.

Νηπίων ως προστάτης καμοί φρεσί, Θεόφρον,νηπιάζοντι σώσον.

Ξένος εν τω κόσμω και πάροικος υπάρχων, Θεού ναός εγένου.

Οσμής επουρανίου οσφραίνεται , ω Πάτερ, πάς ο τιμών σην μνήμην.

Παθών εξ αμαρτίας ελεύθερος εγένου δι΄ άκρας εγκρατείας.

Ρύπου και κακίας απάλλαξον σα τέκνα, ως ων αγάπης πλήρης.

Συμφοράς προσκαίρους αλλά και αιωνίους  εκδίωξον,  ω πάτερ.

Των παίδων ως προστάτην, λαός των ορθοδόξων Στυλιανέ τιμά σε.

Ύμνους και δεήσεις εν κατανύξει πάντες προσφέρομεν ση μνήμη.

Φάλαγγας δαιμόνων διώκεις αενάως τοις θείοις σου λειψάνοις.

(Χρεωστικώς προσφέρω αρώματα και μύρα τη θεια σου εικόνι.)

Χριστός εστί ο μνήμην την σην μεγαλύνας Στυλιανέ εν κόσμω.

Δόξα Πατρί.

Ψυχάς πενήτων  σωσον ω Τριάς  Θεέ μου Πατηρ Υιός και Πνεύμα.

Και νύν.

Ως Θεού Μητέρα υμνούμεν σε Παρθένε αλλά και των ανθρώπων.

 

Ευλογητάρια

 

Ευλογητός ει Κύριε, δίδαξόν με Στυλιανόν  υμνήσαι

 

Των πιστών αι χορείαι συνελθούσαι τιμώσιν του Οσίου την μνήμην. Και γαρ ούτος εφάνη μοναζόντων ακρότης λύων τε ψυχων την ζόφοσιν χαριτι και των νόσων παύων την ενέργειαν.

Ευλογητός ει Κύριε, δίδαξον με τον Όσιόν σου μέλψαι.

Μεταστάς εκ του βίου προς ζωήν την αγήρω μη ελλείπεις πρεσβέυειν υπέρ πάντων των πίστει προσφευγόντων και πόθω εν τω σω ναώ και μνημην σην άγουσιν  και ψυχης γλυκασμώ Στυλιανέ τούτους άμειψον.

Ευλογητός ει Κύριε, δίδαξόν με Στυλιανόν υμνήσαι.

Των βρεφών ως προστάτης και νηπίων ο φύλαξ, ορφανών αντιλήπτορ, των ατέκνων μητέρων πλήρωσον τας αιτήσεις. Λύσον Στυλιανέ ακαρπίας όνειδος εκ ψυχών ημών των υμνολογούντων  σε.

Ευλογητός ει Κύριε, δίδαξόν με τον Όσιόν σου μέλψαι.

Προσευχάς των γονέων υπέρ πάιδων , νηπίων και βρεφών ασθενούντων  προσδεχόμενος  Πάτερ  δίδου την θεραπείαν , μόρφωσον Χριστόν εν καρδίαις των τέκνων σου και παράσχου ημίν κατ΄άμφω την τελείωσιν.

 

Δόξα Πατρί και Υιώ και Αγίω Πνεύματι

Αναμέλψωμεν  δόξαν, χείλεσιν αναξίοις, τω Θεω των απάντων. Τον Πατέρα, τον Υιόν και το Αγιον Πνευμα , ανυμνολογοῦντες  ψαλλομεν το Αγιος , Αγιος , Αγιος συ ει Κύριε.

Και νυν και αει και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Του Θεού την μητέρα Αειπάρθενον Κόρην την Παντάνασσα Νύμφην , αρετών το ταμείον και Αγγέλων το κλέος πάντων των πιστών προστάτιν και φυλακα, εν ωδαίς μυστικαίς δεῦτε τιμήσωμεν.

Αληλλούϊα (τρις)

Απαλλαγμένο από ιούς. www.avast.com

Χαιρετισμοί Οσίου Παϊσίου του Αγιορείτου

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ ΕΙΣ ΤΟΝ ΟΣΙΟΝ ΠΑΤΕΡΑ ΗΜΩΝ ΠΑΪΣΙΟΝ ΤΟΝ ΝΕΟΝ,  ΤΟΝ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΝ

ποίημα π. Χριστοφόρου Καραβία

Τῇ  Ὑπερμάχῳ

Τὴν Τρισυπόστατον Θεότητα δοξάσωμεν,

Τὴν καταστήσασαν Αὐτῆς κατοικητήριον,

Τὸν Παΐσιον τὸν νέον ἐν τοῖς ὁσίοις.

Τῷ ἐν  Ἄθῳ ταπεινώσει διαλάμψαντι

Καὶ ἁπάντων ἀντιλήπτορι ἐν θλίψεσιν,

Ἐκβοήσωμεν·

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

 

νθος τὸ ἐκ Φαράσων ἀνυμνῆσαι τολμῶντι, Παράκλητε, παράσχου μοι λόγον·

τὸν ἐν νέοις σίοις  κλεινὸν καὶ παρηγορίας          Χριστοῦκήρυκα, Παΐσιον τὸν Γέροντα,  καὶ βοῆσαι πρὸς αὐτὸν τοιαῦτα·

Χαῖρε, τὸ τέκνον Καππαδοκίας·

Χαῖρε,  τὸ ἄστρον ἐκ Καισαρείας.

Χαῖρε, τῶν ἐκεῖσε Πατέρων ὁμότροπε·

Χαῖρε, παραδόσεως τούτων διάδοχε.

Χαῖρε, ὁ ἐκ κοιλίας μητρὸς τὸν Θεὸν ἀγαπήσας·

Χαῖρε, ἐν Προμήτορος μνήμῃ  ἡλίου φῶς βλέψας.

Χαῖρε, Προδρόμου καὶ Εὐλογίαςπόγονε·

Χαῖρε, ἁγιοτόκου πατρίδος ἐπίγονε.

Χαῖρε,  εἷς ἐκ δέκα σαρκὶ ἀδελφῶν·

Χαῖρε, προσφύγων διανύσας ὁδόν.

Χαῖρε, γένους εὐσεβοῦς ἀντάξιε·

Χαῖρε, μιμητὰ ἀσκητῶν δόκιμε.

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

Βάπτισμα ὑπεδέξω, διὰ χειρῶν ἁγίων τοῦ ὁσίου Πατρὸς Ἀρσενίου.  στις ἐκ τοῦ Θεοῦ ἐμπνευσθείς σε ὠνόμασε ὡσαύτως Ἀρσένιον· ὡς ἔμελλες πολλοὺς βαπτίσματος υἱοὺς διδάξαι  κράζειν·

λληλούια.

Γόνος ὤν, Θεοφόρε, γῆς γίων Μαρτύρων, σίων τε ἀνδρῶν καὶδικαίων ἐγκατέλιπες αὐτὴν πανοικὶ καὶ ἐν τῇ Ἑλλάδι μετκησας,πτωχὸς καὶ χειμαζόμενος· διὸ καὶ λέγομέν σοι ταῦτα·

                         Χαίροις,  κ γῆς σου ἐκριζωθείς·

Χαίροις, ζωῆς ὁ ἐξαπορηθείς.

Χαίροις, ὅτι ἐν ἀγνώστοις ἔζης ἄγνωστος·

Χαίροις, ὅτι τῶν καλῶν ἦσθα προάγγελος.

Χαίροις, εἰς κοίμησιν γέροντός σου παρὼν ἐν Κερκύρ ·

Χαίροις, ὁ τραφεὶς ἐν Κυρίου παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ.

Χαίροις, ὁ σὺν γάλακτι θηλάσας εὐλάβειαν·

Χαίροις, ὁ ἀπὸ παιδὸς φιλῶν θεοσέβειαν.

Χαίροις, γενετῶν σου σεμνὸν καύχημα ·

Χαίροις, ἀδελφῶν σουγαλλίαμα.

Χαίροις, ὁ μελετῶν Ἁγίων βίους·

Χαίροις, μιμούμενος τούτων τρόπους.

Χαίροις, Πάτερ Παΐσιε.

Δύναμιν τὴν ἐξ ὕψους ἔλαβες παιδιόθεν, τὸν κατ’ ἐπίγνωσιν ἔχων ζῆλον· τὰς γραφὰς τὰς θείας ἐρευνῶν, οὐκ ἔπαυες ὥσπερ ἔλαφος ἀεὶ ποτίζειν τὴν ψυχήν σου καὶ ἀσμένως Θεῷ ψάλλειν·

λληλούια.

ν νεότητος ὥρᾳ , κρισίμ τοῖς ἀνθρώποις, ἀνάπαυσιν  μόνην εἶχες, Μάκαρ, ἐργασίαν σώματος καὶ νοός, προσευχήν,  μελέτην, σιωπήν, ἄσκησιν, κόποις τὴν ὕλην τεχνουργῶν· ὅθεν καὶ παρ’ ἡμῶν ἀκούεις·

Χαῖρε, νηστείᾳ σάρκα δαμάσας·

Χαῖρε,  ἀγρυπνίᾳ ἐχθρὸν πλήξας.

Χαῖρε, ὁ χερσί σου ἐργαζόμενος σκληρῶς ·

Χαῖρε, δεξιότητας ἐξασκῶν ἱκανῶς.

Χαῖρε, μοναστικῆς πολιτείας τηρῶνκρίβειαν·

Χαῖρε, στοργῇ σου σκεδάσας τὴν ὀρφανῶν κατήφειαν.

Χαῖρε,ἐν πειρασμοῖς κδιώξας πειρασμόν·

Χαῖρε, ὁ διὰ τῆς εὐχῆς κοινωνήσας Χριστῷ.

Χαῖρε, μολν Παραδείσου εἰς αὐλάς·

Χαῖρε,  διδοὺς Θεῷ  δακρύων πηγάς.

Χαῖρε,λλοθρήσκοις σέβας μπνεύσας·

Χαῖρε, ἀγάπῃ  πτωχοῖς ἐπαρκέσας.

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

Ζάλην κόσμου, μερίμνας καὶ φροντίδας, Θεόφρον, χαρὰν ἐξ ἀγαθῶν ἐπιγείων, εἰς οὐδὲν σὺ λογισάμενος,   Χριστῷ ἀνέτεινας νοῦν καὶ διάνοιαν. Λαβὼν δὲ τὴν ἀπόφασιν ἀεὶ Αὐτ δουλεύεινᾄδεις·

λληλούια.

νοιξας πτέρυγάς σου, προσευχὴν καὶ νηστείαν,  μετὰ τὴν ἐν τῷ στρατῷ θητείαν  πρὸς Θεοῦ σκηνώματα εὑρεῖν ζητῶν τόπον καταπαύσεως· τοῦτον δὲ κόποις διερευνῶν ὑπομονὴν ἤσκεις·  διὸσοὶ κράζω·

Χαίροις ὁ φέρων σχῆμα ἀγγελικόν·

Χαίροις τοὺς πάλαι Ὁσίους τιμῶν.

Χαίροις, ὁ κατ΄ ἀρχὰς  δὶς ἐν Ἄθῳ μεταβάς·

Χαίροις,  ἐξ ἀρχῆς ὑπομείνας θλίψεις πολλάς.

Χαίροις, ἐν μονσφιγμένου μοναχὲ Ἀβέρκιε·

Χαίροις, ἐν τῇ Φιλοθέου διακονητὰ πρόθυμε.

Χαίροις,  μονὴν Στομίου κόποις ἀνακαινίσας·

Χαίροις,  Ἀρσενίου λείψανα ἀνακομίσας.

Χαίροις, διαβόλου μηχανὰς τρέπων·

Χαίροις, σοφίᾳ αἱρέσεις ἐλέγχων.

Χαίροις, Χριστῷ ὁ προσφέρων ἀγῶνας·

Χαίροις,  ἡσυχίαν ἡμῖν δεικνύων.

 

Χαίροις, Πάτερ Παΐσιε.

Θεοβάδιστον ὄρος τοῦ Σινᾶ, Θεομάκαρ, ἐπέλεξας ποθῶν ἐρημίαν· καὶ θεασάμενος αὐτοψεὶ τὴν Κυρίου δόξαν ἐμπειριῶν φρικτῶν τεκοινωνὸς γενόμενος, ὡς ἄγγελος ἐν γῇ ἐφθέγξω·

λληλούια.

δεῖν θείας  ἀκτῖνας τοῦ φωτὸς τοῦ ἀκτίστου ἠθέλησα, μελετῶν σου τὸν βίον. νέδρας γὰρ ἐχθροῦ ἐκφυγών, τῆς ταπεινώσεως τὴν στολὴν ἐφόρεσας  Χριστοῦ λκων Χάριν · διὸ βοῶ σοι λέγων ταῦτα·

Χαῖρε, Σιναίου ναχωρητά·

Χαῖρε, πρὸς Μωσῆν θερμὲ πρεσβευτά.

Χαῖρε,πισκευάσας καλύβην Ἰβήρων·

Χαῖρε ὁ  νοερᾶς προσευχῆς βλύζων μύρον.

Χαῖρε, ὅτι ἠξιώθης ὑπὸ ἀγγέλου τραφῆναι·

Χαῖρε, ὅτι κὼν ἦλθες ἐν Κατουνακίοις μεῖναι.

Χαῖρε, ὁ τῆς Σταυρονικήτα προϊστάμενος·

Χαῖρε, ὁ Τύχωνος ὑποτακτικὸς ἄριστος.

Χαῖρε, μάνδρας Σουρωτῆς ὁδηγητά·

Χαῖρε, μεγαλείων τοῦ Θεοῦ ὑμνητά.

Χαῖρε ρῶν σαρκὸς κακοπάθειαν·

Χαῖρε μισῶν τὴν κόσμου προσπάθειαν.  

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

Κακουχίας ἐδέξω, ὡς Θεοῦ ἐπισκέψεις καὶ πόνους σώματος, χρόνοις πλείστοις. Τὸ μαρτύριον τοῦτο ἀεὶ πέμενες δυνάμει Θεοῦ,Ὅσιε, διδοὺς τελείαν μαρτυρίαν πίστεως τοῖς συμβοῶσιν·

λληλούια.

Λύτρωσιν μίαν ζήλῳ ἐπεπόθεις ἐν βίῳ, τὴν ἀπὸ τοῦ παλαιοῦ ἀνθρώπου.Τὸν γὰρ νέον Ἀδὰμ Ἰησοῦν ἠγάπησας θερμῶς μέχρι τοῦ τέλους σου, σημείων ἀρχὴ γέγονεν, πίστει οὖν σοι βοῶμεν·

Χαίροις, ὁρῶν Θεοῦ μυστήρια·

Χαίροις, ὁ λαλῶν τὰ σωτήρια.

Χαίροις, τὸν Ἄθω κρατῶν ἐν τῇ ψυχῇ σου·

Χαίροις, μοναστρίας στηρίξας διδαχῇ σου.

Χαίροις ὁ ἐν Ὄρει Ἁγίτελευτῆσαι δεηθείς·

Χαίροις, ὅτι εἰς τὴν τοῦ Κυρίου ὑπήκουσας βουλήν.

Χαίροις, ὅτι φωτισθεὶς προεῖδες σὴν κοίμησιν·

Χαίροις, ὅτι  λεξας μοναχαῖς τὴν εἴδησιν·

Χαίροις, ὁ τόπον ὁρίσας σῆς ταφῆς·

Χαίροις, ὅθεν ἴαμα ῥέει πιστοῖς.

Χαίροις, ὅτι Χριστὸν ἐβίωσας·

Χαίροις, ὅτι σημεῖα ἐπέδειξας.

Χαίροις, Πάτερ Παΐσιε.

Μέλλοντος ἐκ τῶν τῇδε ἀπελθεῖν εἰς τὰ ἄνω ἐπεκαλέσθης τὴν Θεοτόκον, ἵνα πρὸς τὸν Υἱὸν μὲν αὐτῆς προπέμψῃ σου τὴν ψυχήν, τὴν ἐπιμελῶς τοίμην Θεῷ, στηρίξ δὲ τὰς μοναστρίας ψαλλούσας·

λληλούια.

Νέαν δύναμιν λόγου δός μοι, τίμιε Πάτερ, τὴν ἐκ Πνεύματος τοῦ Παναγίου τοῦ σκηνώσαντος πάλαι σοὶ καὶ πλῆθος ἀνθρώπων διὰ σοῦ ἀγρεύσαντος. Ὅπως τὸν  νοῦν κραταιωθείς, πρὸς σὲ νῦν εὐχαρίστως εἴπω·

Χαῖρε,  μονήρη βίον προκρίνας·

Χαῖρε, ὁ ὡσεὶ ἄγγελος ζήσας.

Χαῖρε, ὁ διατηρῶν τὸ φιλακόλουθον·

Χαῖρε, ὁ φύσει ἔχων τὸ ἀκατάκριτον.

Χαῖρε,  ὑπακοῆς τὸ μυστήριον ἱερουργήσας·

Χαῖρε, ἀνεξικακίας τὴν ὠφέλειαν  δείξας.

Χαῖρε, ἀκτημοσύνης ὑπόδειγμα μέγα·

Χαῖρε, ὁ γεγονὼς Παρακλήτου καθέδρα.

Χαῖρε, ψυχῶν διαλύων τὸν ζόφον·

Χαῖρε, συμφορῶν διώκων τὸν πόνον.

Χαῖρε,  ὁ λαβὼν χάριν τοῦ προορᾶν·

Χαῖρε,  ὁ καὶ δυνάμενος διορᾶν.

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

Ξένον βίον ἐν κόσμῳ βιοτεύσας,Τρισμάκαρ,  ἀποταγὴν  κόσμουρετίσω· πρώτην ταύτην ἐν κλίμακι ἀρετῶν ὑπάρχουσαν διακρίσει προέκρινας·  καὶ ἀνώτερος παθῶν τῷ Κυρίῳ μέλπεις ἀενάως·

λληλούια.

λως πλήρης ἀγάπης καὶ θυσίας ὑπάρχων πρὸς ἄνθρωπον τὸν πεφορτισμένον  ἐκ φιλοθέου σου καρδίας  οὐδένα τῶν ἀδελφῶν σου χώρισας· προσφέρων τῷ Θεῷ λατρείαν ἀγάπης, διὸ σοὶ κράζω·

Χαίροις, ἀγάπης ὁ νέος κῆρυξ·

Χαίροις, νοὸς ἐργασίας μύστης.

Χαίροις,  ὅτι πάθη ποικίλα διέκρινας·

Χαίροις, ὅτι τὴν ἔπαρσιν ἐθεράπευσας.

Χαίροις, ὁ καὶ τὴν κτίσιν θερμῇ ἀγάπῃ περιβάλλων·

Χαίροις, ὁ καὶ δυσπίστους ἁπλῶς ἀλήθειαν διδάσκων.

Χαίροις, κτησάμενος  διάκρισιν τὴν τελείαν·

Χαίροις,  ὁ καὶ ταύτην αὐξήσας πρὸς σωτηρίαν.

Χαίροις, γενόμενος πᾶσι τὰ πάντα·

Χαίροις, προτιμῶν καλύβην τῆς μάνδρας.

Χαίροις, ὁ τῶν δαιμονίων διώκτης·

Χαίροις, ὁ ψευδῶν φώτων καταδότης.

Χαίροις, Πάτερ Παΐσιε.

 

Πορφυρίῳ τῷ νέῳ, τῷ Καυσοκαλυβίτῃ, Ὁσίῳ τῆς Χριστοῦ Ἐκκλησίας, συνεδρίαν νῦν τὴν μυστικὴν καὶ θέαν τοῦ Ὡραίου κάλλει ὁμοῦ ἀπολαμβάνεις, Παΐσιε· καὶ ψάλλεις μετ’ αὐτοῦ κοινῷ Δεσπότῃ·

λληλούια.

ήματα αἰωνίου βιοτῆς ἀπαντλοῦντες ἐκ  πηγῆς  λαμπρᾶς σου διανοίας ἁπλότητα τὴν πνευματικὴνν ὑστέροις χρόνοις ἀπεκδεχόμεθα ὡς λύσιν οὐρανόσταλτον ἐν κατανύξει σοὶ βοῶντες·

Χαῖρε, τῆς πλότητος κανών·

Χαῖρε, πρὸς Θεὸν πάντας ὁδηγῶν.

Χαῖρε, παρακλητικοῦ λόγου ἀπόστολε·

Χαῖρε, πασῶν καρδιῶν κλειδοῦχε ἔμπειρε.

Χαῖρε,  σὺ ἀντιλῆπτορ καὶ φρουρὲ τοῦ σύμπαντος κόσμου·

Χαῖρε, ὁ ἀναιρῶν τῇ εὐχῇ σου τοὺς φύσεως νόμους.

Χαῖρε, ἐναντίους ὁρῶν μετὰ πραότητος·

Χαῖρε,  σέλας φεραυγὲς θείας τελειότητος.

Χαῖρε,  ὁ λατρευτὴς τῆς Θεοτόκου·

Χαῖρε, φορε μονῆς Θεολόγου.

Χαῖρε, προσκυνητὰ τῆς Ἁγίας Γῆς·

Χαῖρε, ἐλπὶς τῆς αἰωνίου ζωῆς.

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

Συμφιλίωσιν πάντων μετὰ πάντων τῶν ὄντων ἐπόθεις, ζῶν μακρὰν ἁμαρτίας. Συμπαθὼν γὰρ κτηνῶν καὶ φυτῶν, ἑρπετῶν καὶ πτηνῶν φύσιν, φιλόθεε, προπτωτικῶς ἐβίους τὴν Δημιουργίαν Θεῷ ψάλλων·

λληλούια.

Τῆς νεότητος φύλαξ γενοῦ, παρακαλοῦμεν, ὁ Νέος ἐν Ἁγίων ταῖς δέλτοις. Ἐξ ἀκρασίας σαρκός, λογισμῶν βλασφήμων καὶ ἀπογοητεύσεως προστάτεψον Ἑλλάδος τέκνα καὶ ἔμπνευσον ταῦτά σοι λέγειν·

Χαίροις, νεάζων τῷ φρονήματι·

Χαίροις, ὁ συμπαθὴς τῷ σχήματι.

Χαίροις, ὅτι τὴν νεότητα εὐεργετεῖς·

Χαίροις, ὅτι τὰ ἁμαρτήματα φανεροῖς.

Χαίροις, ὅτι τῷ πνεύματι ἀληθῶς ἄρχων ὑπάρχεις·

Χαίροις, ὅτι τοῖς ἀσθενέσι φιλευσπλάχνως συμπάσχεις.

Χαίροις, ὁ ἐπιλέξας σαρκὸς τὴν σωφροσύνην·

Χαίροις, ὁ ἱλαρῶς ἀσκῶν ἐλεημοσύνην.

Χαίροις, πάθη τῶν νέων θεραπεύων·

Χαίροις, προσερχομένοις χάριν νέμων·

Χαίροις, σοφὲ θεωρί καὶ πράξει·

Χαίροις, ὁ πιστοῖς ἐνεργῶν σημεῖα.

Χαίροις, Πάτερ Παΐσιε.

πὸ πλείστων ἐμπόνων καὶ δεινῶν νοσημάτων σφοδρῶς κατασχεθεὶς ν τῷ βίῳ, ἐλευθέρωσον πάντας ἡμᾶς, ἐλπίδι ἀναστάσεως, Ἅγιε, ἐκ φόβου τοῦ θανάτου καὶ φθορᾶς· τοὺς κψυχῆς Κυρίῳ συμβοῶντας·

λληλούια.

Φῶς Χριστοῦ σὺ ὑπάρχεις καὶ λαμπὰς ἀνημμένη ἐν σκότει βορβορώδους κακίας· ὦ Γερόντων ἐσχάτων καιρῶν φῶς τηλαυγές, Παΐσιε· πλὴν φώτισον τὸν νοῦν ἡμῶν τῶν σὲ ἀνυμνούντων οὕτως·

Χαῖρε, Δικαίωνμόσκηνε·

Χαῖρε, Πορφυρίου συνόμιλε.

Χαῖρε, Ἰακώβου σύγχρονος  καὶ συμμύστης·

Χαῖρε, πάλαι Πατέρων ἐκπληρῶν τὰς ῥήσεις.

Χαῖρε, κόποις τοῖς τοῦ σώματος ὁ λαβὼν ἀπάθειαν·

Χαῖρε, ὅτι ἀγωνισθεὶς δέξω στέφη ἄφθαρτα.

Χαῖρε, σύμψυχε τῶν Ὁσίων Ἁγιορειτῶν·

Χαῖρε, καθηγητὰ τῶν κελλιωτῶν μοναχῶν.

Χαῖρε, Κουτλουμουσίου τὸ σέμνωμα·

Χαῖρε,  παρθενευόντων τὸ καύχημα.

Χαῖρε, ἑκάστου μοναχοῦ ὁ τύπος·

Χαῖρε, τῆς ἁγιωσύνης  ὁ ἵππος.

Χαῖρε, Πάτερ Παΐσιε.

Χριστοφόρον σε, Γέρον, θεωροῦμεν οἱ πάντες χαρισμάτων τῶν σῶν αὐγασθέντες· οὐκέτι γὰρ ἔζεις σύ, ἀλλὰ Χριστὸς ν σοί, Θεόληπτε· φέρων γὰρ Αὐτὸν ἐν σοῖς ἔργοις καὶ λόγοις, δέδωκας τοῖς πιστῶς βοῶσιν·

λληλούια.

Ψήφῳ Θεοῦ  τοῦ ὄντος θαυμαστοῦ ἐν ἁγίοις ἠξιώθημεν πρέσβυνσὲ ἔχειν καὶ σύμμαχον ἁμαρτωλῶν συνδούλων σου πρὸς μετάνοιαν· χαίροντες οὖν χαρ ἣν εὗρες ἐν θρόνῳ τοῦ Ὑψίστου σοὶ βοῶμεν·

Χαίροις, σοβῶν λύπην ψυχόλεθρον·

Χαίροις, πλάνου ἀκυρῶν φοδον.

Χαίροις,  ἀρρήτῳ δόξῃ τρυφῶν τῆς Τριάδος·

Χαίροις, σκεῦος ἐκλογῆς καταστὰς Κυρίου.  

Χαίροις, τύπου Ἱεροσολυμιτίσσης Χάριν μαθών·

Χαίροις, Ἰσαὰκ καὶ Εὐφημίας ἐμφάνειαν ὁρῶν.

Χαίροις, Βλασίου Σκλαβαίνων ὁ εἰδὼς τὴν μορφήν·

Χαίροις,ν ταμείῳ ζῶν παρουσίαν θεϊκήν.

Χαίροις, πατήρ λυτρώτων Ἑλλήνων·

Χαίροις, νέε προφῆτα τῶν μελλόντων.

Χαίροις, φωστὴρ τῆς Ὀρθοδοξίας·

Χαίροις, χαρὰ τῆς Χριστοῦ Ἐκκλησίας.

Χαίροις, Πάτερ Παΐσιε.

γλυκύτατε πάτερ, Ἰησοῦ γλυκυτάτου  ἀγάπην ἐν τῷ κόσμῳσκορπίσας· δέχου ἄτεχνον ταύτην γραφὴν ψυχῆς σου ὀσφραινομένην ἀρώματα· καὶ χάριν ἀγαπᾶν παράσχου τοῖς ψάλλουσι τῷ Κυρίῳ·

λληλούια.

Κοντάκιον( ἕτερον)

Τῇ  Ὑπερμάχῳ

Πιστῶν Ἑλλήνων  ὡς πατέρα στοργικώτατον

Καὶ λογισμῶν τοῦ πονηροῦ διώκτην κράτιστον

Τὸν Φαράσων βλαστὸν θεῖον ὑμνολογοῦμεν.

Πᾶσι δίδου τῆς ἁπλότητος τὸ χάρισμα

Καὶ ἀγάπην τοῦ Χριστοῦ  παρακαλοῦμεν σε·

ἵνα κράζομεν·

Χαῖροις, πάτερ Παΐσιε.

Παΐσιε Ὅσιε , Θε παριστάμενος, χαῖρε·

Καὶ χάριν χορήγει Χριστοφόρῳ σὲ ὑμνοῦντι.

Εγκώμια Αγίου Χριστοφόρου

ΕΓΚΩΜΙΑ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΑ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΝ

 

ποίημα π. Χριστοφόρου Ε. Καραβία

Χριστοφόρον ἀνυμνήσωμεν ἐπὶ τῇ μνήμῃαὐτοῦ τῇ λαμπρᾷ.

Στάσις πρώτη.  Ἡ ζωή ἐν τάφῳ.

Χριστοφόρον  μέγαν μάρτυρα τοῦΧριστοῦ, συνελθόντες οἱ πιστοὶεὐφημήσωμεν ἐκτελοῦντες τὴν πανήγυριναὐτοῦ.

 

Ῥέπρεβος ἐκλήθης καὶ τὴν ψιν τραχὺς τότε δέμας ἦσθα γίγας, ἀοίδιμε, ἀθλοφόροςνῦν Χριστοῦ θείᾳ βουλῇ.

 

Ἵνα  τοῦ βελίαρ τὰς πλοκὰς κατὰ σοῦἀπορρίψῃς, Χριστοφόρε, ἐκάλεσας τὸνΧριστόν, τὸν τοῦ θανάτου νικητήν.

Στόματός σου, μάκαρ, ψατο  καταπτὰςθαυμαστῶς ἐξ οὐρανοῦ Θεοῦ ἄγγελος καὶλάλεις μὴ δυνάμενος τὸ πρίν.

Τοῖς σοῖς ὤμοις φέρων τὸν Χριστόν, ἀθλητά, τοὺς τὰ βάρη τῶν κακῶν ὤμοιςφέροντας ἡμᾶς κούφισον  τῇ θείᾳ σου ἀλκῇ.

 

Ὁ βασάνους πλείστας ὑπομείνας στερρῶςκαὶ σαρκὸς κούσιον κακοπάθειαν σῶνὑμνοῦντων κόπασον τοὺς ὀδυρμούς.

Φύσεως τοὺς ρους χάριτι ὑπερβὰς καὶθαυμάτων ἔτι ζῶν ἀξιούμενος, Χριστοφόρε, φθης κρυξ τοῦ φωτός.

Ὄντως Χριστοφόρος τῷ ὀνόματι σὺ καὶτῷ πράγματι ἐν βίῳ γεγένησαι καὶ Θεοῦἐφάνης σκεῦος ἐκλογῆς.

 

Ῥύπου ἀθεΐας καὶ εἰδώλων ἐκστὰς τοῦβαπτίσματός τε  χάριν δεξάμενος ρξω, μάκαρ, τῆς μαρτυρικῆς ὁδοῦ.

ραῖος κάλλει ησοῦς, ὡς ἐλθὼν ἀπὸσκότους ἀγνωσίας σὲ ἔσωσεν καὶ τὸκάλλος δέδωκέ σοι τὸ τερπνόν.

Νέος καὶ ἀκμαῖος σώματι καὶ ψυχῇ εἰ καὶαἰκισμοὺς ὑπέστης καὶ θάνατον εἰς Θεοῦσκηνώματα νῦν κατοικεῖς.

Ἀνυμνολογοῦμεν  καρτερίαν τὴν σὴν καὶτὴν πίστην καὶ γάπην πρὸς Κύριον δι΄ ὧνερες ἀναστάσεως χαράν.

Νῦν, Χριστοφόρε, τὰς λιτὰς τῶν πιστῶνπροσδεξάμενος πρὸς Κύριον φάνηθι ἀντιλήπτωρ καὶ φρουρὸς αὐτῶν θερμός.

Δόξα Πατρί.

Ὕμνους ναμέλπω γεννήτῳ Πατρὶγεννητ Υἱ ἐκπορευτ Πνεύματι τὴν τοῦκόσμου σωτηρίαν ἐξαιτῶν.

Καὶ νῦν.

Μῆτερ Παναγία τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ καὶπαντὸς πιστοῦ δεήσεις πάκουσον ναξίωνἱκετῶν σου ἀγαθή.

 

Στάσις Δευτέρα. Ἄξιόν ἐστι.

 

Νῦν χριστιανῶνὁμήγυρις δει σοι, Μάρτυς, ἐγκωμίων, Χριστόφορε, θείας ᾠδὰς καὶ τὴν μνήμην σου τελεῖχαρμονικῶς.

Ἤθλησάς ποτε ὡς Κύριου στρατιώτης μέγας καὶ νομίμως τοὺς στεφάνους κτησάμενος νῦν γάλλῃ ν παστάσινοὐρανῶν.

Σῶσον , σοὶ βοῶ, ὁδηγοὺς τῶν ἁμαξῶνἁπάντων ἐξ ἀνάγκης καὶ κακῆςπεριστάσεως καὶ κατεύθυνον αὐτοὺς πρὸςἀγαθόν.

Ὡς τῶν ὁδηγῶν ὁ προστάτης καὶ φύλαξ, μάκαρ, ἅπαντα τὸν βίον μου εὐθυνον πρὸςὁδὸν ἀπάγουσαν εἰς τὴν ζωὴν .

Μή με σατὰν καταλάβῃ, μάρτυς Χριστόφορε, καὶ κκλίνω ἐκ τῆς τρίβουτοῦ Κτιστοῦ μου καὶ πρὸς θάνατον αἰώνιον ἀχθῶ.

Ἔχων σταθηρὰν ἀγαθὴν καὶ σώφρονα  καρδίαν τὰς παγίδας τοῦ τυράννου διέλυσας καὶ λαγνείας πεκρούσωπειρασμόν.

Νέων γυναικν πιθέσεσι μὴ ποκύψαςκαὶ θελγήτρων σαρκικῶν σὺ προέκριναςτὴν ἁγνὴν ζωὴν ὡς ἄλλος ωσήφ.

Ἔνδον σου οἰκεῖ τοῦ πνεύματος ἄνθρωπος, μάκαρ, παλαιὸν γὰρ κβαλὼν δι΄ θλήσεως  ναὸς γέγονας τῆς χάριτος, σοφέ.

Πλῆθος διωκτῶν μεταστρέψας πρὸςθεογνωσίαν καὶ λείπτης σὺ  ὤφθης πρὸς μαρτύριον, Χριστοφόρε, νῦν γάλλῃ μετ΄αὐτῶν.

Ἴσμεν τὰ πολλὰ θαύματά σου, μάρτυς θεοφόρε, πολιοῦχον κεκτημένοι οἱ δοῦλοίσου καὶ σὲ πρόμμαχον ἐχθροῦ ἐν πειλαῖς.

Τίς τῶν εὐσεβῶν οὐκ δέξατο σὴνπροστασίαν καὶ τῶν ὁδοιπόρων τίς τησεσὴν εὐχὴν καὶ ἔφυγε κενός;

τῶν δυσσεβῶν οὐ κατέβαλε  θρασύτης, μάκαρ, σὲ τὸν κραταιότατον μάρτυρα καὶπιστότατον Κυρίου ἀθλητήν.

Μνήσθητι ἡμῶν ἐν τῷ θρόνῳ τοῦΠαμβασιλέως, Χριστοφόρε, τοῦ Θεοῦφίλε γνήσιε καὶ γὰρ μέχρι τέλους ἔμειναςπιστός .

Δόξα Πατρί.

Νοῦν καὶ τὴν ψυχὴν καὶ καρδίαν φώτισον,Θεέ μου, Τριὰς Ἁγία, τοῦ δούλου σου,τοῦ ὑμνοῦντος Χριστοφόρου ρετάς.

τὸν πλαστουργὸν ἐν γκάλαις φέρουσα,Παρθένε, ἆρόν μου κλοιὸν τὸνψυχόλεθρον καὶ ζωήν μου καθοδήγησονπρὸς φῶς.  

 

Στάσις τρίτη  Αἱ γεναιαί αἱ πάσαι.

 

Μνημόνευσον  σῶν δούλων, μάρτυς Χριστόφορε, τῶν σε ὑμνολογούντων.

Ἡ θήκη σῶν λειψάνων μάρτυς Χριστόφορε φεγγοβολεῖ ἰάσεις.

Ἅπασα ἡ πόλις σὲ τιμῶσα ἦλθεν τελέσαιτὴν σὴν μνήμην.

Ὑπὲρ τῶν ἀσθενούντων καὶ τῶνμπεριστάτων δεήθητι, παμμάκαρ.

Τῆς ἀνδρείας φθης ὑπόδειγμα καὶ κλέος μαρτύρων καὶ δικαίων.

αἷμά σου κχύσας ὑπὲρ τῆς ληθείαςρύπου καθάρισόν με.

Ὑμων τῶν γεραιρόντων τοὺς ἄθλους σου, μάρτυς,  πλήρωσον τὰς αἰτήσεις.

Τὴν πίστιν σου Βαβύλας, Χριστοῦἀρχιθύτης, εἰδὼς βάπτισέ σε.

Ἡ μεταστροφή σου καὶ στερρὰ ψυχή σου  ἐξέπληξαν τοὺς πάντας.

Λιμὴν χειμαζομένων,  πατὴρ ἀδικουμένωνὡράθης, Χριστοφόρε.

ξίως πεκλήθης , μάρτυς, Χριστοφόροςκαὶ γὰρ Χριστὸν σὺ φέρεις.

Μαρτύρων , Χριστοφόρε, τοῖς δήμοις ἀριθμοῦνται  οἱ πρώην σου διῶκται.

Πίστει τε καὶ πόθω , προσφέρω, Χριστοφόρε, μύρα τῇ σ εἰκόνι. (ἢ τοῖςσοῖς λειψάνοις)

Δόξα Πατρί.

Ρῦσαι μὲ γεέννης, Τριὰς ἡ Παναγία,πιστὸν θεράποντά σου.

Καὶ νῦν.

Ἁγία Θεοτόκε, Παντάνασσα Παρθένε,ἐλέησον σοὺς δούλους.

ΕΥΛΟΓΗΤΑΡΙΑ

Εὐλογητὸς ε, Κύριε, δίδαξόν με μνεῖνσὸν ἀθλοφόρον.

Τῶν πιστῶν α χορεῖαι, Χριστοφόρονμνῆσαι κατανύξει συνῆλθον καὶ τοὺςἄθλους εὐλαβῶς διηγήσασθαι τούτου καὶγὰρ κραταιῶς σχυνε τὸν δράκοντα καὶθαυμάτων κτίσι πάντας ηγασε.

Αἰκισμοὺς καὶ τὰς ὕβρεις, μαστιγώσεις καὶξέσεις ὑπὲρ πίστεως, μάρτυς, πομείναςγενναίως τὸν Χριστὸν οὐκ ρνήθης, χάριτιΘεοῦ διώκτας μετέστρεψας  καὶ γυναίων αἰσχρὰς προθέσεις ἔτρεψας.

Συμπαθῶν τοὺς ἀδίκως πάσχοντας,Χριστοφόρε, τὸν Χριστὸν μιμήσω καὶπιστούς, τῇ δυνάμῃ τοῦ σταυροῦκραταιωθες ἐκ τῶν δυσεβῶν μανίας διέσωσας καὶ ἡμᾶς κ συμφορῶνδιαφύλαξον.

Εἰς  ὁδοὺς ἀγνωσίας τῆς ζωῆς μου τὸν χρόνον δαπανήσας ἀσκόπως,  δηγὲὁδοιπόρων καὶ πηξὶς χουμένων,μεγαλομάρτυς Χριστοῦ,  σοὶ  κατέφυγον, Χριστοφόρε, πρὸς Θεόν με κατεύθυνον.

Δόξα Πατρὶ καὶ Υἱῷ καὶ γίῳ Πνεύματι.

Ἀναμέλψωμεν  δόξαν, χείλεσιν ἀναξίοις, τῷ Θεῷ τῶν ἁπάντων. Τὸν Πατέρα, τὸνΥἱὸν καὶ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα , ἀνυμνολογοῦντες  ψάλλομεν τὸ Ἅγιος , Ἅγιος , Ἅγιος σὺ ε Κύριε.

Καὶ νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰνας τῶναἰώνων. Ἀμήν.

Τοῦ Θεοῦ τὴν μητέρα, ἈειπάρθενονΚόρην, τὴν Παντάνασσαν Νύμφην, ἀρετῶν τὸ ταμεῖον καὶ Ἀγγέλων τὸ κλέος πάντων τῶν πιστῶν προστάτην καὶφύλακα, ἐν ὠδαῖς μυστικαῖς δεῦτετιμήσωμεν.

Ἀληλλούϊα (τρὶς)

Χαιρετισμοί Αγίου Μεγαλομάρτυρος Χριστοφόρου

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΑ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΝ

Ποίημα αρχιμ.π.ΧριστοφόρουΕ.Καραβία

Τὸν Χριστοφόρον, φιλομάρτυρες, τιμήσωμεν

Τὸν τοῦ Σωτῆρος στρατιώτην γενναιώτατον,

       ς κατήργησε εἰδώλων τὴν τυραννίδα.

Ἱκετεύοντες λαβεῖν τὰς θείας χάριτας,

Ταῖς αὐτοῦ πρεσβείαις καὶ πταισμάτων ἄφεσιν

νακράξωμεν· Χαῖρε Μάρτυς πολύαθλε.

Ἀθλητὴς τροπαιοῦχος καὶ φωστὴρ ἀνεδείχθης,πλῖτα τοῦ Χριστοῦ, Χριστοφόρε·(τρίς) ὡς γὰρ πίστῃ τῇ ἀληθινῇ μέχρις αἵματος νομίμως ἐνήθλησας, δός μοιἄνωθεν ἔμπνευσιν σοὺς ἄθλους  εὐφημεῖν καὶ λέγειν·

Χαῖρε, φίλος Χριστοῦ ὁ γνήσιος·

Χαῖρε, μάρτυς Αὐτοῦ ὁ ἔνδοξος.

Χαῖρε, ὅτι λατρείαν  εἰδώλων ἀφῆκας·

Χαῖρε, ὅτι ὁμοφύλων τρόπους μισήσας.

Χαῖρε, φόβον τῶν ὁρώντων σε μετατρέψας εἰς χαράν·

Χαῖρε, πόθῳ τοῦ Νυμφίου σου τοῦ ἐχθροῦ λύσας ἀράν.

Χαῖρε, δυσμορφίαν ὄψεως μεταποιήσας·

Χαῖρε, ἐπήρειαν ὄφεως ἐξαφανίσας.

Χαῖρε, ὁ γενόμενος τέκνον φωτός·

Χαῖρε, ὁ φαινόμενος λαμπρὸς ἀριστεύς.

Χαῖρε, δι΄ οὗ βεβαιοῦται ἡ πίστις·

Χαῖρε, δι΄οὗ δόξαν ἔχει ὁ Κτίστης.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Βλέποντες τοῦ Κυρίου πρόνοιαν καὶ ἀγάπην ἐκλέξαντός σε ἐκ τῶν βαρβάρων καὶ φυλάσσοντός σου τὴν ψυχὴν ἐκ σκότους τῆς ἀπωλείας, ἀοίδιμε, τὴν δόξαν ἀναπέμπομεν Αὐτῷ βοῶντες ὁμοφώνως·

Ἀληλλούια.

Γνῶσιν τῆς εὐσεβείας ἔλαβες, Χριστοφόρε, καὶ τῷ πάντων Θεῷ προσηνέχθης. Καὶ Ἀγγέλου ἤκουσας φωνῆς Ρέπρεβε, ἀνδρίζου καὶ λαβὲ δύναμιν. Ὑμεῖς δέσοι κραυγάζομεν τῷ τοιαύτην χάριν δεχθέντι·

Χαῖρε, λαβὼν ἐξ ὕψους δύναμιν·

Χαῖρε, ἐρῶν καλῶν τελείωσιν.

Χαῖρε, θαυμάσια Θεοῦ προσδεχόμενος·

Χαῖρε, κάλλη οὐρανοῦ ὁ αἱρούμενος.

Χαῖρε, ὅτι ὡς Ἠσαΐας εδες τὸν ἄνθρακα Χριστὸν·

Χαῖρε, ὅτι ὡς ὁ Παῦλος ἐδέξω φῶς τὸ μυστικόν.

Χαῖρε, ὁ δι΄ Ἀγγέλου εὐλογηθεὶς ὥστε λαλεῖν·

Χαῖρε, ὁ διὰ χειρὸς τοῦ Θεοῦ κραταιωθείς.

Χαῖρε, ὁ τοιμασθεὶς δι΄ἀγῶνας·

Χαῖρε, ὁ προκριθεὶς διὰ τὰς νίκας.

Χαῖρε, ὁ τὰς μελλούσας θλίψεις εἰδώς·

Χαῖρε, βελίαρ παγίδας ὁρῶν.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Δύναμιν ὁ διδούς σοι Ἰησοῦς, ἀθλοφόρε, εἰς πίστωσιν τῆς αὐτοῦ ἀγάπης  καὶ θανάτου νικήσας ἰσχὺν, τῆς ἀναστάσεως πάντας ἠξίωσεν τοὺς θέλονταςσυνανυμνεῖν αὐτοῦ τὴν δόξαν καὶ βοῶντας·

Ἀλληλούια.

Ἔχων τὴν ἐμπειρίαν τοῦ φωτὸς τοῦ ἀκτίστου τοῦ εὔγλωττον ποιοῦντός σε, Μάρτυς, λάτριας τῶν εἰδώλων εὐθὺς τοὺς Χριστὸν ἐκδιώκοντας ἤλεγξας·καὶ ὡς εἰς τέλος ὑπέμεινας, κούεις παρ΄ ἡμῶν ταῦτα·

Χαῖρε, τῆς ἀληθείας ὁ κῆρυξ·

Χαῖρε, τῆς ὑπομονς ἐργάτα.

Χαῖρε, ὁ ἀγαπῶν  Θεὸν τὸν φιλάνθρωπον·

Χαῖρε, μιμητ τῆς Αὐτοῦ ταπεινώσεως.

Χαῖρε, ὁ ἐκ τῶν ἐναντίων περιστάσεων σωθείς·

Χαρε, ὁ ἀπὸγόνου γένους πολύκαρπος φανείς.

Χαῖρε, ὁ συγκεράσας κάλλος καὶ ἀσχημίαν·

Χαῖρε, ὁ συνδυάσας ῥώμην καὶ ἠρεμίαν.

Χαῖρε, ὁ μυστολέκτης τῆς χάριτος·

Χαῖρε, ὁ νικηφόρος καὶ ἄλκιμος.

Χαῖρε, Χριστοῦ πρὸς ἡμᾶς εὐλογία·

Χαῖρε, μερόπων θερμὴ προστασία.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Ζήλῳ καὶ προσπαθείᾳ, κόπῳ καὶ ἐγκρατείᾳμετέστρεψας φύσιν σου, γενναῖε. Μιμησάμενος γὰρ ἀκριβῶς τὰ Μαρτύρων καὶ Δικαίων παλαίσματα καὶ πορφυρώσας σὴν στολὴν εἴληφας τοὺς στεφάνους κράζων·

Ἀλληλούια.

Ἤκουσας τοῦ Κυρίου προσκαλοῦντός σε, μάκαρ, καὶ ἔδωκας Αὐτῷ σὴν καρδίαν, Χριστοφόρε Μάρτυς θαυμαστέ. θεν Θεὸς σημεῖα διὰ σοῦ ποιεῖ πρὸς ἔπαινον τῆς πίστεως· κἀγὼ σοὶ εὐγνωμόνως λέγω·

Χαῖρε, θαυμάτων ὁ ταμειοῦχος·

Χαῖρε, τῶν δυνάμεων ἡ θύρα.

Χαῖρε, βασιλέως Δεκίου ὁ ἔλεγχος·

Χαῖρε, διακοσίους ἄνδρας τροπούμενος .

Χαῖρε, ῥάβδος ὅτι ἤνθησε ἡ ξηρὰ τῇ σῇ εὐχῇ·

Χαῖρε, ἄρτους γὰρ ἐπλήθυνε Ἄγγελος νεύσει τῇ σῇ.

Χαῖρε σοὶ βοῶσι στρατιῶται πιστεύσαντες·

Χαῖρε σοὶ φωνοῦσι  φωτισθέντες ἀλλόθρησκοι.

Χαῖρε, ὁ βαπτισθεὶς ὑπὸ ἁγίου·

Χαῖρε, ὁδηγὲ πρὸς τρίβον Κυρίου.

Χαῖρε, ὁ λιπὼν τὴν Ρεπρέβου  ζωήν·

Χαῖρε, ἐν ρείθροις Χριστοφόρος κληθείς.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Θεοσύλλεκτον πλῆθος νεοφύτων μαρτύρων  διὰ σοῦ, Χριστοφόρε, κληθέντων, Παραδείσου μετοικν εἰς αὐλὰς, εὐκληρίαν ερε καὶ χαρὰν ἄφθαστον· καὶ δει ἡ ὁμήγυρις μετὰ τοῦ ἑαυτῶν ἀλείπτου·

Ἀλληλούια.

Ἱλαρὸς τῷ τυράννῳ, εἰ καὶ γίγας τὸ δέμας, παρέστης ὥσπερ δοῦλος Κυρίου. Τῇ ἰδίᾳ θελήσει ἀχθεὶς καὶ ταῖς θρασείαις ἀπειλαῖς μὴ πτοηθείς, καθωμολόγησας  Χριστόν· διὸ  καὶ σοὶ φωνοῦμεν ταῦτα·

Χαῖρε, ἀτρόμητε στρατιῶτα·

Χαῖρε, δόξης ἀρρήτου θεόπτα.

Χαῖρε, μαθητὰ τοῦ Θεοῦ βεβαιόπιστε·

Χαῖρε, τῆς φρονήσεως πύργε θεόκτιστε.

Χαῖρε, ὅτι μετεστράφησαν οὐκ ὀλιγοι ἀσεβεῖς·

Χαῖρε, ὅτι ἐδιδάχθησαν μαθητεύσαντες πολλοί.

Χαῖρε, ὁ ἐκ τῆς τοῦ ἄρχοντος μανίας ῥυσθείς·

Χαῖρε, ὁ ἔκ τε τοῦ δαίμονος θυμοῦ μ βλαφθείς.

Χαῖρε, Παγκάλου Ἰωσὴφ μιμητά·

Χαῖρε, ἀσέμνων γυναίων λυτρωτά.

Χαῖρε, ὁ τὴν λαγνείαν ἀπορρίψας·

Χαῖρε, ὁ κτησάμενος σωφροσύνην.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Κύρηκες  μετανοίας ἔμψυχοι γεγονυῖαι Καλλινίκη σὺν τῇ Ἀκυλίνῃ. Καταλείψασαι τὰς ἡδονὰς καὶ δοξάσασαι τὸν τοῦ φωτὸς Κύριον, σύμψυχαι ἀναμέλπουσι μετὰ τῆς γυναικῶν χορείας·

Ἀλληλούια.

Λυτρωθείς ἐκ κινδύνου σαρκικῶν μολυσμάτων ἐπάτησας  σατὰν πανουργίαν. Καὶ ὁ τύραννος πάλιν μανείς, φρικτοῖς  Σε, Μάκαρ, αἰκισμοῖς παρέδωκεν. Ἄγγελοι μὲν ἐθαύμασαν, ἡμεῖς δὲ ἀνυμνοῦμεν οὕτως·

Χαῖρε, ὁ ἐκ τῆς φλογὸς μὴ καείς·

Χαῖρε, ὁ ἐκ τῶν ἥλων μὴ τρωθείς.

Χαῖρε, ὁ προσδεθεὶς εἰς μηχανὴν χαλκίνην·

Χαῖρε, ὁ ὀφθεὶς ἀνάλωτος ἐκ πληγμάτων.

Χαῖρε, ὅτι ἀνὴρ ἀστράπτων δυναμῶν σε κατέβη·

Χαῖρε, ὅτι Χριστὸς ἐπεσκέψατό σε, ὁ σωτήρ σου.

Χαῖρε, θείαν ἀποκάλυψιν δεξάμενος·

Χαῖρε, ὁ τῶν μεγαλομαρτύρων συνόμιλος.

Χαῖρε, τῆς καρτερίας ὑπογραμμός·

Χαῖρε, τς Ἐκκλησίας ἀστὴρ φαεινός.

Χαῖρε,  Θεοῦ ἀετὲ χρυσοπτέρυξ·

Χαῖρε, λιμὴν τῶν ἐν βίῳ πλεόντων.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Μείζονα ερες δόξαν εἰς τὸν θρόνον Κυρίου παστάδων καὶ ἀρχῶν ἐπιγείων. Παραδοὺς σὴν ψυχὴν τῷ Θεῷ, πρέσβυς μέγας καὶ πατὴρ πέφυκας ἡμῶν τῶν τελούντων τὴν σὴν μνήμην, Χριστοφόρε, καὶσυμψαλλόντων·

Ἀλληλούια.

Νέος καὶ ῥωμαλέος εἰς Θεὸν προσηνέχθης ὡς θύμα ἐθελόθυτον, Μάρτυς. Ἐκτμηθεὶς γὰρ τὴν σὴν κεφαλν, κεφαλὰς δρακόντων μιαρῶν ἔθλασας. Ἡμεῖς δὲ τὸ μαρτύριον θαυμάζοντες πιστῶς βοῶμεν·

Χαῖρε, πυρίμορφε μύστα Θεοῦ·

Χαῖρε, παμφίλτατε υἱὲ Αὐτοῦ.

Χαῖρε, ἀσθενῶν ἰατρὸς ἑτοιμότατος·

Χαῖρε, θλιβομένων χαρὰ ἀναφαίρετος.

Χαῖρε, ὅτι τὰ σὰ λείψανα Πνεύματός ἐστι ναός.

Χαῖρε, ὅτι πλήρης χάριτος πέλει σὴ σεπτὴ εἰκών.

Χαῖρε, τῆς ἀθεΐας ὁ ὀξὺς καθαιρέτης·

Χαῖρε, τῆς ἀκηδίας ταχὺς ἀναιρέτης.

Χαῖρε, πρᾶος εἰ καὶ ὑβριζόμενος·

Χαῖρε, ἡδὺς εἰ καὶ διωκόμενος.

Χαῖρε, ὁδηγῶν ὁδηγὸς νουνεχής·

Χαῖρε, τῶν ἀλγηδόνων θεραπευτής.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Ξενηκούστων σημείων ἔμπλεως ν σὸς βίος, πανάριστε, τοὺς πάντας κπλήττει . Τῆς πρωτέρας ζωῆς χωρισθείς, τοῦ φωτὸς τὴν τρίβον σφοδρῶς ἐζήλωσας· Ἱησοῦς οὖν  καλέσας σε, ἐδίδαξέ σε πιστῶς λέγειν·

Ἀλληλούια.

Ὄχημα ταχυτάτης πρὸς τὰ  ἄνω πορείας ὁρῶμέν σε,σοφὲ Χριστοφόρε. Μεταβαίνεις γὰρ μετὰ χαρᾶς ἐκ τῶν γεηρῶν πρὸς  αἰωνίαν Σιών. Ὡς διήνυσας τὸν δρόμον θεαρέστως, ἑρῶ σοί ταῦτα·

Χαῖρε,  προνοίᾳ  Θεοῦ ἐκλεγείς·

Χαῖρε, πρὸς ἄλλην πορείαν στραφείς.

Χαῖρε, ὁναιρῶν πειρασμοὺς καὶ θερίζων·

Χαῖρε, ὁ βοηθῶν τοὺς πιστοὺς καὶ στηρίζων.

Χαῖρε, ὕδατα ποτάμια κόποις ὁ διαπερῶν·

Χαῖρε, μάκαρ, ὁ ἐν ὤμοις σου μεταφέρων τὸν Χριστόν.

Χαῖρε, ὅτι τὸν καύσωνα τῆς ἡμέρας  κρατεῖς·

Χαῖρε, ὅτι τὴν ἅλωνα τῆς κακίας πατεῖς.

Χαῖρε, ὁ προφθάνων ἐν τοῖς κινδύνοις·

Χαῖρε, ὁ φιλῶν τὸν φιλοῦντα πάντας.

Χαῖρε, ὅτι σὸν ὄνομα τιμᾶται·

Χαῖρε, ὁ ἔχων πολλὴν παρρησίαν.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Πᾶσαι φιλομαρτύρων στραταί, στρατιώτην Χριστοῦἀνευφημήσωμεν πόθῳ. Τὸ γὰρ αἷμα αὐτοῦ κρουνηδὸν διὰ τὴν θείαν ἀγάπην ἐξέρευσεν· καὶ νῦν σκιρτῶν εἰς οὐρανοὺς μετὰ τῶνσωμάτων ψάλλει·

Ἀλληλούια.

Ῥήματα ἐγκωμίων ἐκ χειλέων ἀνάγνων προσφέρομέν σοι τῷ Χριστοφόρῳ, ἐξαιτούμενοι πίστιν θερμὴν καὶγάπην ἀνυπόκριτον λήψεσθαι εὐχαῖς σου, Μάρτυς ἔνδοξε, τοῖσδέ σε λόγοις προσφωνοῦμεν·

Χαῖρε, εἰκὼν Θεοῦ ἡ ἁγία·

Χαῖρε, πενήτων ἡ προστασία.

Χαῖρε, σὺ τῶν πάλαι μαρτύρων ἐφάμιλε·

Χαῖρε, σὺ τῶν νῦν περιστάσεων πρόμαχε.

Χαῖρε, σκεπαστὰ τῆς ποίμνης σου πολιοῦχέ τελαμπρέ·

Χαῖρε, πόλεώς σου σύμμαχε καὶ ὑπέρμαχε στερρέ.

Χαῖρε, σὺ ὁ προτιμήσας τὰ ἄνω τῶν κάτω·

Χαῖρε, ὁ ἀναδειχθεὶς τῆς πιστότητος βράχος.

Χαῖρε, ῥοῆς τοῦ πνεύματος πέλαγος·

Χαῖρε, ὁ δεχθεὶς τὸ θεῖον ἔλεος.

Χαῖρε, ὁ ἀγαπῶν ἀδιακρίτως·

Χαῖρε, ὁ διαλύων παθῶν νέφος.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Σόφισόν με,  σεπτὲ τοῦ ησοῦ ἀθλοφόρε, τὸν ἄσοφον καὶ ἄφρονα δοῦλον. Ἐν λιμῷ γὰρ ν πνευματικῷ δειλιῶ καὶ τρέμω μέλλων παρίστασθαι πὶ τοῦφρικτοῦ βήματος καὶ μελωδεῖν τῷ Κριτῇ πάντων·

Ἀλληλούια.

Τεῖχος τῶν ὀρθοδόξων νεῖκος τε τῶν εἰδώλων σὲ ἔγνωμεν, κλεινὲ Χριστοφόρε. Ὁ γὰρ τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς ἐκραταίωσέ σε Βασιλεύς, Ἅγιε· δοξάσας οὖν τὸν βίον σου ἐνέπνευσεν ἡμᾶς  σοὶ  λέγειν·

Χαῖρε, ἀθεΐαν γλυπτῶν παύων·

Χαῖρε, ὁ ἀήττητος ἐν μάχαις.

Χαῖρε, μετανοίας ἀκτὶς τηλαυγέστατε·

Χαῖρε, Δεσπότου σου ὑπήκοε πρόθυμε.

Χαῖρε, δίκαιε ζῶν εἰς αἰῶνας, ὡς φησὶ Σολομών·

Χαῖρε, ὅτι σοῦ οὐχ ἥψατο βάσανος τῶν διωκτῶν.

Χαῖρε, ὅτι ἡ ζωή σου εἶ ἐν χειρὶ Κυρίου·

Χαῖρε, σχὼν ὑπομονὴν Ἰὼβ τοῦ πολυάθλου.

Χαῖρε, πεφοινιγμένε σοῖς αἵμασιν·

Χαῖρε, ὁ νῦν θερίζων τὰ δράγματα.

Χαῖρε, ὁ λάμψας ἀρχαίοις ἔτεσιν·

Χαῖρε, ὁ λήγων κακῶν τὴν ἔντασιν.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Ὕμνους  εὐχαριστίας σοὶ προσφέρομεν αὖθις οἱ σπεύδοντες τῷ  θείῳ σου οἴκῳ. Αἰτημάτων δὲ ἡμεῖς πληθύν, θερμῶς τῇ σῇ εἰκόνι ἀναφέρομεν ἐλπίζοντες εἰς τὴν βοήθειάν σου καὶ Θεῷ βοῶντες·

Ἀλληλούια.

Φαεινὸς ἀστήρ, φαίνων τοῖς ἐν σκότει ἀγνοίας ἐξέλαμψας, σὺ ὁ Χριστομάρτυς. Δαδουχεῖς τε θαυμάτων αὐγαῖς τοὺς προστρέχοντας τῇ ἁγίᾳ κάρᾳ σου ἐν ὄρει Ἄθωνος κειμένῃ καὶ ἀναφωνοῦντας ταῦτα·

Χαῖρε, ὁ ῥύαξ χαρίτων πολλῶν·

Χαῖρε, ὁ πῖδαξ ναμάτων καλῶν.

Χαῖρε, ὅτι ἔπρισας λύκον κρυπτόμενον·

Χαῖρε, ὅτι ἔγνως τῶν νέων προβλήματα.

Χαῖρε,  ἡ τῶν πρεσβυτῶν βακτηρία καὶ παράκλησις·

Χαῖρε, τῶν αἰσχρῶν φαντασιῶν ἡ ταχεῖα ἀπόρριψις.

Χαῖρε, ἐξ ἀδοκήτων  περιστάσεων ῥυτήρ·

Χαῖρε, ὁ τῶν ἐγκρατευομένων νέων πατήρ.

Χαῖρε, παντὸς αἰτήματος πλήρωσις·

Χαῖρε, τοῦ πένθους τὸ θεῖον βάλσαμον.

Χαῖρε, ὁ εὐλογῶν πιστῶν μάξας·

Χαῖρε, ἡ τῆς χάριτος μυροθήκη.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

Χριστοφόρε Τρισμάκαρ, βαπτισθεὶς θείᾳ νεύσει ὑπὸ τοῦ ἀρχιθύτου Βαβύλα καὶ πλησθεὶς θαβωρείου φωτὸς καινισθείς τε δι΄ὕδατος καὶ Πνεύματος, πρὸς μαρτυρίου σκάμματα ὥρμισας, τῇ Τριάδι κράζων·

Ἀλληλούια

Ψυχικῶν νοσημάτων καὶ παθῶν ἀνιάτων  σὲ ἔχομεν ἀκέστορα μέγα. Χριστοφόρε, παῦσον τὰ δεινὰ γενεᾶς ἡμῶν χρηζούσης ἰάσεως ἐκ τῶν τοῦ πάλαι ὄφεως δηγμάτων, ἵνα σοὶ βοήσω·

Χαῖρε, σκοτασμὸν παύων ψυχῶν·

Χαῖρε, ὁ καλλύνων τὸν μονασμόν.

Χαῖρε, ἐν ἀσφάλτῳ προφθάνων τὸν κίνδυνον·

Χαῖρε, δυστυχημάτων ἀκυρῶν ἔφοδον.

Χαῖρε, ἄνερ λαμπροστόλιστε εἰ καὶ τῇ ὄψει  τραχύς·

Χαῖρε, κῆπε ζωομύριστε εὐωδίᾳ θεϊκῇ.

Χαῖρε, ἡ τῆς ἀνδρείας ραία κυπάρισσος·

Χαῖρε, λειμὼν ἀγνείας ἀρδεύσει τῆς χάριτος.

Χαῖρε, σταυροῦ δυνάμει εὐλογηθείς·

Χαῖρε, ἐν σταδίῳ φανεὶς νικητής.

Χαῖρε, ὁ ἡμῶν φύλαξ καὶ πρεσβευτής·

Χαῖρε, μελλόντων  ἀγαθῶν ἡ ἐλπίς.

Χαῖρε, Μάρτυς πολύαθλε.

 Χριστώνυμε μάρτυς, Χριστοφόρε, ὁ φέρων Χριστὸν καὶ τοῖς ἀνθρώποις δεικνύων (τρίς)·

δέχου πάντων ἡμῶν τὰς λιτὰς καὶ ἐκ λόγων πενιχρῶν ἔπαινον· καὶ σῶσον τοὺς κραυγάζοντας τῷθλοθέτῃ σου ἐν πίστει·

Ἀλληλούια.

Τὸν Χριστοφόρον ὁμοφρόνως μακαρίσωμεν,

ὅτι ἀξίως τὴν ὁδὸν Χριστοῦ διήνυσεν

καὶ τὸ στέφος ἔλαβεν τὸ τοῦ μαρτυρίου,

καρτερίας καὶ δυνάμεως ὑπόδειγμα

καὶ τῆς πίστεως ἐδείχθη ἐγκαλώπισμα

αὐτῷ κράζοντες· Χαῖρε Μάρτυς πολύαθλε.

Χριστοφόρε ὁ Χριστὸν φέρων ἐν σῇ καρδίᾳ,

Τοὺς τὸ σὸν ὄνομα φέροντας ἀεὶ εὐλόγει

11ος Λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ ΙΑ΄ «ΟΙ ΙΕΡΕΣ  ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ»

Εκτός από τα Ιερά Μυστήρια στα οποία αναφερθήκαμε χθες, η θεία Λατρεία μας, αδελφοί μου, αποτελείται και από τις Ιερές Ακολουθίες. Αυτές προέρχονται από το μοναστηριακό τυπικό. Ας ανατρέξουμε σύντομα στην ιστορία. Κατά τους πρώτους αιώνες της ακμής του Βυζαντίου, οι πιστοί που ζούσαν στον κόσμο, στις πόλεις, προσεύχονταν και τελούσαν τη θεία λατρεία τους σύμφωνα με το Ασματικό ή αλλιώς Κοσμικό Τυπικό, άγνωστο σ΄εμάς σήμερα. Αυτό προέβλεπε μεγάλη χρήση των ψαλμών του Δαβίδ κατανεμημένων σεαντίφωνα και μετά από κάθε στίχο ακολουθούσαν διάφορα τροπάρια. ΤοΜοναστηριακό Τυπικό , με βασικότερο της μονής του Αγίου Σάββα, περιλαμβάνει, ως πλουσιότερο, εκτός απ’ τις δεήσεις, τις ευχές, τους ψαλμούς και τα βιβλικά αναγνώσματα, πολλά και ποικιλώνυμα τροπάρια, τα οποία κυρίως πληθύνθηκαν απ λόγιους μοναχούς μετά το θρίαμβο της Ορθοδοξίας κατά των Εικονομάχων. Το Μοναστηριακό Τυπικόαγαπήθηκε πολύ από το λαό, διότι πάντα οι εν τω κόσμω θαύμαζαν το ζήλο και τον αγώνα των μοναχών και, τελικά επήλθε ο  μαρασμός τουΚοσμικού Τυπικού, το οποίο απ’ την Φραγκοκρατία και μετά σχεδόν λησμονήθηκε.Από το 1888 μέχρι και σήμερα είναι σε χρήση στις ενορίες το τυπικό της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας με την επιμέλεια του μουσικοδιδασκάλου Γεωργίου Βιολάκη, το οποίο είναι κατά το μεγαλύτερο μέρος του ίδιο με αυτό που ακολουθείται στις ιερές μονές.

Ευθύς εξαρχής ας διευκρινίσουμε ότι όλες οι ιερές ακολουθίες μπορούν να τελεστούν και από τους λαϊκούς στο σπίτι ή και στο ναό χωρίς τις εκφωνήσεις του ιερέως , λέγοντας στην αρχή: «Εις το όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Αμήν»  και στο τέλος το «Δι΄ ευχών». Για την τέλεση των Μυστηρίων είναι απαραίτητη -όπως γνωρίζουμε– η παρουσία των λαϊκών, αλλά δεν μπορούν να τελεσθούν χωρίς τον ιερέα. Ο διάκονος δεν μπορεί μόνος του να τελέσει κανένα Μυστήριο.

Ας αναφέρουμε ποιές είναι οι κυριότερεςΙερές Ακολουθίες της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας:

Το Μεσονυκτικό

Τελείται  συνήθως στις τέσσερις  τα ξημερώματα στα Μοναστήρια και στις ενορίες πριν τον Όρθρο, τις περισσότερες φορές όμως παραλείπεται χάριν συντομίας ή εξαιτίας της ελλείψεως αναγνωστών. Περιέχει προσευχές για την ετοιμασία της ψυχής ενώπιον του θανάτου και την έλευση του φωτός της ημέρας, ως προμήνυμα του θείου φωτός του Χριστού. Πριν το Μεσονυκτικό, στο Ωρολόγιο υπάρχει η πρωινή προσευχή, που είναι σύντομη και είναι κατάλληλη για να τη διαβάζουμε το πρωί στο σπίτι μας.

Ο  Όρθρος

Τελείται το ξημέρωμα ή  νωρίς το πρωί. Έχει ως θέμα του την ευχαριστία στο Θεό για την ημέρα που ξεκινά και σε αυτόν ψάλλονται οι ύμνοι της εκάστοτε εορτής. Η ακολουθία του Όρθρου,  συμβολίζει την Ανάσταση του Χριστού που έγινε «όρθρου βαθέως». Είναι η πιο μακροσκελής ακολουθία της Εκκλησίας μας. Ο Όρθρος των καθημερινών από τον Όρθρο των Κυριακών και των εορτών, διαφέρει αρκετά και η πολυπλοκότητα είναι μεγάλη. Τα «δομικά στοιχεία» του Όρθρου είναι  οεξάψαλμος, τα καθίσματα, οι κανόνες,  το Συναξάριο, τα τροπάρια των αίνων και η Δοξολογία. Ο Όρθρος τις περισσότερες φορές τελείται πριν από τη θεία Λειτουργία.

Οι Ώρες : η Πρώτη,  η Τρίτη,  η  Έκτη και η Ενάτη.

Στις ενορίες τελούνται μόνο κατά τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή, εκτός από την Ενάτη που γίνεται κάθε μέρα πριν τον Εσπερινό. Οι Ώρες είναι σύντομες ακολουθίες που περιγράφουν τα σωτήρια γεγονότα που έγιναν κατά τις ώρες αυτές. Συγκεκριμένα, η πρώτη (α΄) ώρα αναφέρεται στην έλευση του φωτός στον κόσμο με το λόγο του Θεού. Η τρίτη (γ’) ώρα, στην κάθοδο του Αγίου Πνεύματος κατά την Πεντηκοστή. Η Έκτη (στ΄) Ώρα,αναφέρεται στη Σταύρωση του Κυρίου και η Ενάτη (θ΄) Ώρα, στο θάνατο του Κυρίου και τη νίκη του εναντίον του διαβόλου. Ξεκινώντας από τις έξι το πρωί και μέχρι τις τρεις το απόγευμα, σύμφωνα με τη βυζαντινή ώρα που ακολουθείτε στα μοναστήρια, ανά τρεις ώρες τελούνται οι ακολουθίες των Ωρών. Η πρώτη Ώρα στις έξι,  η τρίτη στις εννιά κ.ο.κ.  Στις ενορίες όμως τελούνται όλες μαζί η μια μετά την άλλη. Υπάρχουν και οι Μεγάλες Ώρες, που είναι πανηγυρικές, και τελούνται πριν από μεγάλες Δεσποτικές Εορτές: παραμονή Χριστουγέννων, Παραμονή Θεοφανείων και Μεγάλη Παρασκευή.

Ο Εσπερινός

Είναι μια από τις πιο προσφιλείς στους πιστούς ακολουθίες της Εκκλησίας μας. Με τον Εσπερινό εισερχόμαστε στην εορτή της επόμενης ημέρας. Ο Εσπερινός έχει  ποικιλομορφία όπως ο Όρθρος. Οι βασικότερες μορφές Εσπερινού είναι: α. ο μικρός Εσπερινόςτων καθημερινών, β. ο Μέγας Εσπερινός του Σαββάτου, ο Μέγας Πανηγυρικός Εσπερινός των Εορτών, γ. ο Κατανυκτικός Εσπερινος των Κυριακών της Μεγάλης Τεσαρακοστή, δ. ο Εσπερινός με Προηγιασμένη και ο Εσπερινός με θεία Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου , την παραμονή των Χριστουγέννων, των Θεοφανείων τη Μεγάλη Πέμπτη και το Μεγάλο Σαββάτο.

Τα αιτήματα προσευχής της Ακολουθίας του Εσπερινού θα λέγαμε ότι συμπυκνώνονται στον αρχαίο ύμνο Φως ιλαρόν αγίας δόξης και στην ευχή Καταξίωσον Κύριε εν τη εσπέραταυτη. Ευχαριστούμε το Θεό για την ημέρα που πέρασε και τον παρακαλούμε για την επερχόμενη νύχτα, ώστε να είναι με τη βοήθειά Του ειρηνική και αναμάρτητη.

Το μικρό Απόδειπνο, τελείται μετά το δείπνο και πριν κοιμηθούμε, γι΄αυτό λέγεται και από-δειπνο , (το απόδειπνο όχι ο απόδειπνος όπως λανθασμένα λέγεται). Παρακαλούμε το Θεό να μας συγχωρέσει για τις αμαρτίες που κάναμε την ημέρα που πέρασε,  να μας φυλάξει από τους κινδύνους της νύχτας και να μας αξιώνει πάντοτε να τον υμνούμε, όπως λέμε στις ευχές Και δος ημίν Δέσποτα προς ύπνον απιούσιν  και στην τελευταία ευχή του αποδείπνου προς τον άγγελο φύλακα της ψυχής μας Άγιε Άγγελε ο εφεστώς της αθλίας μου ψυχής. Το Μεγάλο Απόδειπνο, είναι μια αρκετά μακροσκελής ακολουθία που τελείται την Μεγάλη Τεσσαρακοστή το εσπέρας, από τη Δευτέρα, μέχρι και την Πέμπτη και μας βοηθάει στην πορεία νήψης και μετανοίας των ημερών εκείνων.
Οι Παρακλητικοί Κανόνες Μεγάλος και Μικρός προς την Υπεραγία Θεοτόκο, τελούνται σε κάθε περίσταση και θλίψη της ψυχής μας και συμπυκνώνουν τα αιτήματα του πιστού προς την Μητέρα του Θεού, ζητώντας τη θεία παρηγοριά. Τις ημέρες αυτές του Δεκαπενταυγούστου τις τελούμε εναλλάξ στους ναούς μας. Υπάρχουν παρακλητικοί κανόνες και προς τους Αγίους.
Οι Χαιρετισμοί είναι ποιήματα με 24 στροφές (κατά την αλφάβητο) με εγκωμιαστικό χαρακτήρα, και ονομάζονται έτσι από το «χαίρε» το οποίο επαναλαμβάνεται πολλές φορές.  Οι πιο γνωστοί Χαιρετισμοί είναι αυτοί της Παναγίας μας, τους οποίους πολλοί έχουν την ευλάβεια να απαγγέλουν καθημερινά μαζί με το μικρό απόδειπνο. Υπάρχουν Χαιρετισμοί προς τον Τίμιο Σταυρό και σε πολλούς Αγίους, που διαβάζονται κυρίως στις εορτές τους.
Η Ακολουθία της θειας Μεταληψεως. Δυστυχώς άγνωστη σε πολλούς . Την διαβάζουμε στο σπίτι μας την παραμονή της ημέρας που θα κοινωνήσουμε των Αχράντων Μυστηρίων και είναι προσευχή μετανοίας και προετοιμασίας για να λάβουμε το Σώμα και το Αίμα του Χριστού.Είναι πολύ ωφέλιμη στην ψυχή και μας βοηθάει στην πορεία μας προς το Άγιο Ποτήριο. Έστω και ένα μέρος της ας διαβάζουμε πριν κοινωνήσουμε .
Τέλος, οι προσευχές προ και μετά το φαγητό, για να ευχαριστήσουμε το Θεό για τα αγαθά Του, καλώντας Τον να τα ευλογήσει, καθώς και εμάς που συγκεντρωνόμαστε στο οικογενειακό τραπέζι με την αγάπη Του και για τη δόξα Του.
Να διευκρινίσουμε ότι η λεγόμενη «Αγία Επιστολή» δεν ανήκει στις προσευχές και ακολουθίες της Εκκλησίας μας  και δε μας ωφελεί να την διαβάζουμε.

Αναφερθήκαμε, αδελφοί μου,  στις Ιερές Ακολουθίες της Εκκλησίας μας, δια των οποίων ανεβαίνουν οι προσευχές μας προς το Θεό και μας δείχνουν το σωστό και ασφαλέστερο τρόπο για να προσευχόμαστε. Όλα τα αιτήματα και οι διαθέσεις της ψυχής μας, περιέχονται στις ακολουθίες αυτές. Όλες οι αγωνίες και τα αισθήματα του ανθρώπου αντικατοπτρίζονται στις γραμμές των ιερών αυτών κειμένων. Περιλαμβάνονται στα λειτουργικά βιβλία  τα οποία μπορεί να τα αναζητήσει κανείς σε εκκλησιαστικά βιβλιοπωλεία. Τα βιβλία αυτά είναι κυρίως: το Ωρολόγιο το Μέγα , η Παρακλητική ή Ωκτώηχος , το Τριώδιο , το Πεντηκοστάριο , τα 12 μηναία, όσοι και οι μήνες του έτους. Υπάρχουν και πολλές εκδόσεις Προσευχηταρίων καθώς και η γνωστή μας ιερά σύνοψη. Το πιο ενδεδειγμένο βιβλίο προσευχής όμως είναι το Μεγάλο Ωρολόγιο που περιέχει προσευχές για όλη την ημέρα , τις παρακλήσεις τους Χαιρετισμούς και άλλες ακολουθίες και τροπάρια του εκκλησιαστικού έτους. Από το Ωρολόγιο κυρίως δανείζονται το περιεχόμενο τους τα Προσευχητάρια.

Όλα τα παραπάνω δεν τα αναφέραμε για κανένα άλλο λόγο, αλλά για να αποκτήσουμε έστω και μια γενική εικόνα περί των Ιερών Ακολουθιών και να μη μας είναι παντελώς άγνωστη η θεία Λατρεία γιατί είναι η ζωή και ηπαράδοσή μας και δεν επιτρέπεται να είμαστε τόσο κοντά και παράλληλα τόσο μακριά από το βαθύτερο νόημά της. Κατέχουμε έναν ανεκτίμητο θησαυρό και δυστυχώς δεν πλουτίζουμε απ΄ αυτόν Πολλοί διστάζουν να πλησιάσουν, να ρωτήσουν να συμμετέχουν πιο ενεργά στη θεία Λατρεία. Αν αυτό συμβαίνει από συναίσθηση αμαρτωλότητας και αναξιότητας, τότε ας καθαρίζουν διαρκώς την ψυχή τους και ας βοηθηθούν από έναν πνευματικό, ώστε να κατανοήσουν ότι για τους αμαρτωλούς  κατέβηκε ο Χριστό στη γη,  αρκεί να μετανοήσουν και να τον πλησιάσουν μέσα από τη Εκκλησία Του και μέσω της θείας Λατρείας. Αν πάλι στέκονται μακριά από ντροπή προερχόμενη από τον  εγωισμό, ας τους δώσει ο Θεός ταπείνωση και θειο ζήλο. Άδειασαν οι εκκλησιές μας , τα ψαλτήρια και το ιερό βήμα από ψυχές με αγάπη  και ένθεο ζήλο.Ο Θεός ξέρει γιατί το επιτρέπει.Χωρίς το φωτισμό του τίποτε δε γίνεται σωστό και ολοκληρωμένο. Αυτός γνωρίζει του τρόπους που θα σώσει τον καθένα από μας που θα το θελήσει. Ο δρόμος που μας δείχνει η Εκκλησία είναι ένας: η θεία Λατρεία της, τα Ιερά της Μυστήρια.

Είθε η Χάρη της Υπεραγίας Θεοτόκου προς στην οποία προσευχηθήκαμε τις μέρες αυτές και ολοκληρώσαμε απόψε τις Παρακλήσεις Της και τις σκέψεις μας περί προσευχής,  να μας γλυκάνει την καρδιά και να φυτέψει μέσα την πραγματική αγάπη προς τον Υιό της και την Εκκλησία Του, προς την προσευχή και τη θεία Λατρεία, που είναι το απάνεμο λιμάνι για κάθε άνθρωπο. Να μας φωτίσει, ώστε να προσευχόμαστε καθώς ο Θεός θέλει, ώστε να υψώνουμε προς το Χριστό μας όλο το «είναι» μας και την ψυχή και τη σκέψη μας.

Ας μη λείπουν ποτέ  από τα χείλη και την καρδιά μας, αδελφοί μου, το Δόξα τω Θεώ , η ευχή προς τον Ιησού: Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με τον αμαρτωλόν και προς την Παναγία μας: Υπεραγία Θεοτόκε σώσον ημάς.Αμήν!

10ος λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ Ι ΄ « ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΗ ΘΕΙΑ ΛΑΤΡΕΙΑ »

Όπως, αδελφοί μου,  για να ζήσει το έμβρυο,  πρέπει να είναι ενωμένο με τον ομφάλιο λώρο στη μήτρα της μητέρας του, έτσι για να ζήσει ο άνθρωπος, πρέπει να είναι ενωμένος με το Θεό και να παίρνει ζωήαπό τη ζωή Του.

Τελώντας εδώ στη γη τη θεία Λειτουργία, ζούμε , αυξανόμαστε και τελειοποιούμαστε. Η προσευχή μας από μονόλογος γίνεται διάλογος και κοινωνία. Παίρνει υπόσταση . Γίνεται πανηγύρι χαράς και πρόγευση του Παραδείσου. Αυτά βιώνουμε όταν τελούμε τη θεία Ευχαριστία, στην οποία αναφερθήκαμε κατά την χθεσινή μας σύναξη. Τα υπόλοιπα ιερά Μυστήρια της Εκκλησίας μας, μηδενός εξαιρουμένου,  μέχρι τον 12ομ.Χ. αιώνα  τελούνταν «μέσα» στη θεία Λειτουργία. Σήμερα τελείται μόνο η χειροτονία. Αυτό δείχνει ότι όλα ξεκινούν και τελειώνουν στη μετάληψη του Σώματος και του Αίματος του Χριστού. Εκεί προσανατολίζονται όλες οι προσευχές μας και όλος μας ο πνευματικός αγώνας.

Το βαθύτερο νόημα όλων αυτών, δυστυχώς στις μέρες μας έχει χαθεί, για πολλούς και διαφόρους λόγους στους οποίους δε θα αναφερθούμε τη στιγμή αυτή. Η θεία Λειτουργία έγινε το τυπικό καθήκον της Κυριακής. Ο ιερέας, ένας υπάλληλος του κράτους μειδιαίτερη αμφίεση και αναπαράγει «θρησκευτικές τελετές» που θυμίζουν το μεγαλείο του Βυζαντίου. Ησυμμετοχή του λαού, περιορίζεται στους δυο ψάλτες. Ο λαός, στην πλειοψηφία του, στέκεται απαθής θεατής των τελετών αυτών, χωρίς να πολυκαταλαβαίνει,  αφού γίνονται σε γλώσσα δυσνόητη. Τα Μυστήρια -κυρίως οι γάμοι και οι βαπτίσεις- είναι περισσότερο κοινωνικές υποχρεώσεις παρά Μυστήρια. Συμμετέχουμε αναγκαστικά και έχουμε  ανάρμοστη με το χώρο αμφίεση και συμπεριφορά. Το ιερό Ευχέλαιοστη συνείδηση των περισσοτέρων είναι μια μακροσκελής τελετή για «καλοτυχία» και «για να πάψει η κακή επιρροή». Μας φαίνονται υπερβολική αυτή η άποψη; Δεν έχουμε παρά να ρωτήσουμε ένα νέο άτομο από την οικογένειά μας. Φυσικά και δεν είναι όλα αυτά θεία Λατρεία. Είναι η έκπτωση της Λατρείας σε τυπολατρία και σε τέλεση «παραδοσιακών συναθροίσεων» , όπως τα παλιά τα χρόνια… Αυτό συμβαίνει διότι χάσαμε την ουσία που είναι η προσευχή, η μετοχή , το βίωμα. Ο Θεός απουσιάζει από τις καρδιές μας. Ωστόσο τα Μυστήρια τελούνται και η Χάρη του Θεού ενεργεί, όσο κι αν εμείς έχουμε αλλοτριωθεί από την πεζή αναζήτηση της ευτυχίας, χωρίς Θεό. Ενεργεί μέσω των «λίγων και  εκλεκτών»και όχι μέσω των «πολλών κλητών».

Ας μη θεωρήσουμε, αδελφοί μου τους εαυτούς μας εκλεκτούς και ας μη βιαστούμε να κουνήσουμε από αγανάκτηση το κεφάλι μας για την «κατάντια της σύγχρονης κοινωνίας» και την δήθεν «ηθική κατάπτωση των νέων». Δικά μας παιδιά είναι. Ας κοιτάξουμε, όχι γύρω μας,  αλλά μέσα μας,  σε μια προσπάθεια αυτοκριτικής αλλά και απόκτησης ή επανάκτησης του θείου ζήλου. Αλήθεια , πόσοι από τους τακτικά εκκλησιαζομένους, μελέτησαν κατ΄ ιδίαν τα κείμενα των ιερών Μυστηρίων και κυρίως της θειας Λειτουργίας; Πόσοι προσπάθησαν να μπουν στην ουσία των τελουμένων και εξέφρασαν τις απορίες τους για πράγματα που δεν καταλαβαίνουν; Πόσοι από εμάς διερωτηθήκαμε ποτέ: «Τι έχω «κερδίσει» πνευματικά σαν πιστός άνθρωπος  τα 40 τα 50 ή και περισσότερα χρόνια που εκκλησιάζομαι; Έχω γίνει καλύτερος, δηλαδή έχω κόψει κάποια από  τα πάθη μου; Έμαθα να προσεύχομαι; Έμαθα να συγχωρώ; Σταμάτησα να κατακρίνω τον πλησίον μου; Πιστεύω στη μετά θάνατον ζωή; Εμπιστεύομαι το Θεό στις δοκιμασίες μου;  Δίδαξα έμπρακτα στα παιδιά μου την αγάπη προς το Θεό»;

Αν δεν το έχουμε κάνει, ποτέ δεν είναι αργά, όσο μας πιστώνει ο Θεός χρόνους ζωής για τον αγιασμό μας. Να ξέρουμε ότι αυτά θέλει από μας ο Θεός. Διαφορετικά ας καθίσουμε στο σπίτι μας όπως οι περισσότεροι που εκ πεποιθήσεως δεν εκκλησιάζονται.Τουλάχιστον αυτοί έχουν το ελαφρυντικό ότι δεν έμαθαν, δεν άκουσαν, δε διδάχτηκαν για τον εκκλησιασμό ή δεν τους εκφράζει, κάτι που είναι σαφώς πιο έντιμο από την τυπική συμμετοχή που μας γεμίζει αυταπάτες και ναρκώνει τη συνείδησή μας.

Όπως η  οικογένεια είναι το κύτταρο της κοινωνίας ,  έτσι και η ενορία είναι το κύτταρο της Εκκλησίας. Μέσα στο χώρο της ενορίας , μας δίνεται η δυνατότητα της συμμετοχής στη θεία Λατρεία, στην κοινήπροσευχή. Έχουμε επίσης τη δυνατότητα να καταρτιστούμε, ευρισκόμενοι σε διαρκή μαθητεία περί της Ορθοδόξου πίστεώς μας. Αγωνιζόμενοι φιλότιμα, η συμμετοχή μας αυτή θα γίνει πραγματική κοινωνία με το Θεό και τον αδελφό μας και η μαθητεία μας θα γίνει βίωμα και εμπειρία του Θεού στη ζωή μας.

Μετά από αυτές τις σκέψεις που κάναμε για να επιδοθούμε στην προσπάθεια αυτής ακριβώς της δια βίου μαθητείας και εντρύφησης στην Ορθόδοξη λειτουργική μας παράδοση που ανέθρεψε ανά τουςαιώνες πνευματικά αναστήματα και πολίτες του Παραδείσου, ας στραφούμε σε μερικές πρακτικές επισημάνσεις.

Η θεία Λατρεία στο ναό είναι κοινή λατρεία. Δεν είναι πολλές μονάδες συγκεντρωμένες στον ίδιο χώρο, ζώντας ο καθένας στο δικό του κόσμο. Όλοι μαζί,  «με ένα στόμα και μια καρδιά» ζούμε την Αγάπη και τη Χάρη του Θεού.
Η θεία Λειτουργία δεν μπορεί να τελεστεί, αν δεν υπάρχει έστω και ένας λαϊκός.   Μόνος του ο ιερέας δεν μπορεί να λειτουργήσει διότι τότε χάνεται η συλλογικότητα και καταργείται η σύναξη που είναι και η ουσία της θειας Λατρείας.
Συμμετέχοντας στη θεία Λειτουργία, προσευχόμαστε όχι μόνο ιδιωτικά, ο καθένας για τα δικά του προβλήματα, αλλά κυρίως  με τις ευχές και τις αιτήσεις των ιερών κειμένων, που για το σκοπό αυτό είναι γραμμένα σε πρώτο πληθυντικό πρόσωπο. Αναφέρουμε χαρακτηριστικά τρεις: «εν ειρηνη του Κυριου δεηθώμεν» , «κατάπεμψον το Πνεύμα σου το Άγιον εφ΄ ημάς» , «Σε υμνούμεν, Σε ευλογούμεν». Μόνο μια ευχή είναι σε πρώτο ενικό, αυτή που διαβάζει ο ιερέας όταν ψάλλεται ο «Χερουβικός ύμνος», όπου ετοιμάζεται πνευματικά ο λειτουργός ως εκπρόσωπος του λαού προκειμένου να προχωρήσει στη Μεγάλη Είσοδο των Τιμίων Δώρων και τη μεταβολή τους σε Σώμα και Αίμα Χριστού.
Χρήσιμο είναι να έχουμε μπροστά μας το «βιβλιαράκι» της θείας Λειτουργίας -χωρίς να ντρεπόμαστε και χωρίς να φοβόμαστε ότι θα μας ειρωνευτούν ως υπερ-ευλαβείς- και να παρακολουθούμε τις ευχές για να μην«σκορπίζεται» ο νους μας.  Είναι εντελώς άκαιρο, την ώρα που για παράδειγμα ο ιερέας λέει «Τα σα εκ των σων…»,  εμείς να προσευχόμαστε για την υγεία μας και για τα προβλήματά μας. Τη στιγμή αυτή προσευχόμαστε για να κατέλθει το Άγιο Πνεύμα (γι΄ αυτό και γονατίζουμε) και να μεταβάλει το ψωμί και το κρασί σε Σώμα και ΑίμαΚυρίου και στη συνέχεια να κοινωνήσουμε, λαμβάνοντας το Χριστό μέσα μας. Και όποιος έχει το Χριστό μέσα του, έχει και δυνατή προσευχή και μπορεί να παρακαλέσει για οτιδήποτε άλλο. Για τους ζώντες και τους κεκοιμημένους,  υπάρχουν ειδικές στιγμές στη θ. Λειτουργία που προσευχόμαστε, όπως όταν λέγεται η εκτενης δεηση: «Έτι δεόμεθα υπέρ ελέους, ζωής, ειρήνης, υγείας…» και στα «δίπτυχα» μετά το «Εξαιρέτως της Παναγίας αχράντου..», μέχρι την προτροπή: «Και ων έκαστος κατά διάνοιαν έχει και πάντων και πασών». Μετά το Δι΄ ευχών, παίρνουμε αμέσως το αντίδωρο  (λέγεται έτσι γιατί το παίρνουμε αντί του Δώρου δηλαδή της θείας Κοινωνίας) Κατά τη διάρκεια της διανομής του, είμαστε σιωπηλοί και μετά επικοινωνούμε. Οι πολλές συζητήσεις συνήθως μας αφαιρούν από την ωφέλεια που πήραμε. Αν δεν έχουμε επείγουσαεργασία,  όσοι κοινωνήσαμε περιμένουμε να ακούσουμε την ευχαριστία και το τελικό Δι΄ ευχώναπό τον ιερέα. Λίγες σκέψεις για τα άλλα Μυστήρια. Όταν βρισκόμαστε σε μια βάπτιση η σε ένα γάμο, ίσως γελάσει κάποιος αν τον προτρέψουμε να προσευχηθεί. Όμως γι΄ αυτό συμμετέχουμε. Όχι από κοινωνική υποχρέωση,  αλλά για προσευχή. Στη βάπτιση για να ευλογηθεί ο νέος Χριστιανός και στο γάμο για να ευλογήσει ο Θεός το νέο ζευγάρι. Όντες όμως υπερβολικά εξωστρεφείς και ακατήχητοι, δεν μπορούμε να μπούμε σε διαδικασία προσευχής για την οποία προαπαιτείται «μάζεμα» της σκέψης, ηρεμία ψυχική και πραγματική αγάπη. Για το λόγο αυτό προξενούμε προβλήματα στην τέλεση του Μυστηρίου με την εκκεντρική μας εμφάνιση και την κοσμική και απρεπή συμπεριφορά μας, φέρνοντας τον ιερέα σε πολύ δύσκολη θέση, ώστε να μην μπορεί ήρεμος και απερίσπαστος να τελέσει το Μυστηριο. Ίσως πει κάποιος: «Μα εμείς τα ξέρουμε αυτά πάτερ, στεκόμαστε σωστά στα ιερά Μυστήρια». Αν στεκόμαστε σωστά και ιεροπρεπώς στα Μυστήρια αυτά, τότε δε μας αφορούν οι παραπάνω παρατηρήσεις. Ας αναρωτηθούμε όμως αν προσπαθούμε να προσευχόμαστε για το σκοπό που προσήλθαμε και κληθήκαμε; Ας έρθουμε στην Εξομολόγηση. Προ του Μυστηρίου της Εξομολογήσεως, χρειάζεται προσευχή και προετοιμασία. Δεν είναι η εξομολόγηση μια κουβέντα με τον ιερέα, ούτε το διάβασμα της ευχής, αλλά είναι καρπός εν μετανοία προσευχής. Να μας φωτίσει ο Θεός να δούμε την ψυχή μας, να θυμηθούμε τα λάθη μας και να τα εξαγορεύσουμε με συντομία και ειλικρίνεια. Δεν αλλάζουμε ζωή με τις ευχές της Εκκλησίας και μόνο, χρειάζεται και η δική μας προσευχή και ουσιαστικήσυμμετοχή.

Τέλος, κατά το ιερό Ευχέλαιο που τελείται για την ίαση «ψυχής τε και σώματος» και για κανένα άλλο λόγο (καλοτυχία, επαγγελματική επιτυχία…). Δε μας βοηθούν οι πολλές ευχές και τα πολλά Ευαγγέλια του Ευχελαίου μόνο επειδή ειπώθηκαν. Όλα αυτά σκοπό έχουν να  μας διδάξουν, να μας δείξουν το δρόμο προς το Χριστό για να λάβουμε την ιαματική Χάρη Του,  χριόμενοι με το ευλογημένο λάδι. Τίποτα δεν αλλάζει στην οικογένειά μας με το ευχέλαιο ή τον αγιασμό, ανεμείς που καλούμε τον ιερέα δεν συμμετέχουμε ενσυνείδητα στην τέλεσή τους. Όσα τελούνται είτε στο ναό, είτε στο σπίτι μας στο όνομα του Τριαδικού Θεού, οφείλουμε να τα τελούμε με υποδειγματική τάξη, ευλάβεια και φόβο Θεού, κατά το αποστολικό λόγιο «τα πάντα ευσχημόνως και κατά τάξιν γινέσθω»  (Α΄ Κορινθ. ιδ΄, 40). Μπορεί να τελούνται στη γη, αλλά μιμούνται την τάξη του ουρανού. Δεν ωφελεί, λοιπόν, να τελούνται μηχανικά ή ως «καταναγκαστικά έργα», διότι χάνουν την ουσία τους.  

Με αυτές τις διευκρινήσεις κατά νου, ας μας βοηθήσει η Παναγία μας, ο έμψυχος ναός της δόξης του Θεού, ώστε να συμμετέχουμε «όλη ψυχή και διανοία και καρδία» στην κοινή μας λατρεία, για να λάβουμε πλούσια την θεια Χάρη.Αμήν! 

9ος Λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ Θ΄ « Η ΕΝ ΣΥΝΑΞΕΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗ»

Η προσευχή  μας προς το Θεό, αδελφοί μου, μπορεί να γίνεται παντού και πάντοτε σε κάθε τόπο και ανά πάσα στιγμή που θα θελήσει ο άνθρωπος να ενωθεί με το Δημιουργό του.  Ωστόσο, θα δούμε σήμερα, ότι «η εν συνάξει προσευχή», δηλαδή η προσευχή που γίνεται στο ναό, στον κατ΄ εξοχήν τόπο λατρείας και προσευχής, είναι κάτι το υψηλότερο.

Η θεία λατρεία, είναι το αποκορύφωμα της ένωσής μας με το Θεό. Με τον όρο «θεία λατρεία» εννοούμε κυρίως την τέλεση των Ιερών μυστηρίων, με κέντρο όλων τη Θεία Λειτουργία.  Στη θεία λατρεία βεβαίως, εντάσσονται και οι ιερές ακολουθίες. Ας δούμε πώς μας περιγράφουν τη θεία λατρεία οι Άγιοι Πατέρες της Εκκλησίας μας.

Ἡ Λατρεία τοῦ Θεοῦ εἶναι τό σπουδαιότερο καθῆκον μας ἀλλά καί τό σπουδαιότερο μέσο γιά τήν ἐκπλήρωση τοῦ προορισμοῦ μας που είναι η θέωσή μας. Λατρεύοντας τόν Θεό ἐκπληρώνουμε τήν πρώτη καί μέγιστη ἐντολή τῆς ἀγάπης: «Θά ἀγαπήσεις τόν Κύριο καί Θεό σου μέ ὃλη τήν καρδιά σου καί μέ ὃλη τή δύναμή σου…Κύριον τόν Θεόν σου θά προσκυνήσεις καί Αὐτόν μόνο θά λατρεύσεις καί σ’ Αὐτόν θά προσκολληθεῖς».

Ἐπειδή  ο Θεός είναι αγάπη ὃταν καί εμεῖς ἀγαπᾶμε, κατά τρόπο τέλειο, δηλαδή ἀνιδιοτελῆ καί χωρίς ὃρια,τότε ὁμοιάζουμε στό Θεό.

«Ἡ ἀγάπη πρός τόν Θεό», ἒλεγε χαρακτηριστικά ὁ Στάρετς Παρθένιος, «ἀνάβει μέ τήν ἀδιάλειπτο προσευχή». Ἡ δυνατότερη προσευχή εἶναι αὐτή πού ἐπιτελεῖται στήν κοινή Λατρεία με την ἐπίκληση τοῦ ἱερέα κατά τόν καθαγιασμό τῶν Τιμίων Δώρων στή Θ. Εὐχαριστία. Ἡ υψηλότερη βαθμίδα ἀγάπης ἂρα καί προσευχῆς, ἀλλά καί ὁ δρόμος καί ὁ τρόπος πού ὁδηγεῖ σ’ αὐτήν εἶναι ἡ Θεία Λατρεία καί μάλιστα ἡ Θεία Λειτουργία. Ἀγαπώντας λατρεύουμε μέ μεγαλύτερη θέρμη καί λατρεύοντας ἀγαπᾶμε ὃλο καί μέ πιό τέλειο τρόπο.

Ὁ Χριστός φανερώνεται μέσα στήν ἑνότητα τήν μεταξύ μας καί στήν ἀγάπη Του, τήν Ἐκκλησία…Εἴμαστε ὅλοι ἕνα, γιατί ὁ Θεός εἶναι Πατέρας μας κι εἶναι παντοῦ. Ὅταν τό ζήσουμε αὐτό, εἴμαστε μέσα στήν Ἐκκλησία.Τό σπουδαῖο εἶναι νά μποῦμε στήν Ἐκκλησία. Νά ἑνωθοῦμε μέ τούς συνανθρώπους μας, μέ τίς χαρές καί τίς λύπες ὅλων. Νά τούς νιώθουμε δικούς μας νά προσευχόμαστε γιά ὅλους, νά πονᾶμε γιά τή σωτηρία τους. Ἀληθινοί χριστιανοί εἴμαστε, ὅταν αἰσθανόμαστε βαθιά ὅτι εἴμαστε μέλη τοῦ μυστικοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ, τῆς Ἐκκλησίας, μέ μιά συνεχή σχέση ἀγάπης.Ὅταν ζοῦμε ἑνωμένοι ἐν Χριστῷ. Δηλαδή ὅταν ζοῦμε τήν ἑνότητα μέσα στήν Ἐκκλησία Του μέ τό αἴσθημα τοῦ ἑνός. Εἴμαστε ἕναἀκόμη καί μέ τούς ἀνθρώπους πού δέν εἶναι κοντά στήν Ἐκκλησία. Εἶναι μακριά ἀπό ἄγνοια. Νά κάνουμε προσευχή και γι αυτους. Δεν υπαρχει το «εμείς και αυτοί»αλλά μόνο το «εμείς». Ὁ Χριστός μᾶς λέει: «Ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς ὑμῶν». Ὅταν μᾶς συνδέει ὁ Χριστός, ἀποστάσεις δέν ὑπάρχουν. Ο Κύριος στήν Ἀρχιερατική Του Προσευχἠ ζητάει γιά ὅλα τά μέλη τῆς Ἐκκλησίας νά εἶναι ἕνα. Νά ζοῦν τή χαρά τῆς ἑνότητας, τῆς ἀγάπης. «Αὐτό εἶναι τό μεγαλύτερο βάθος, ἡ μεγαλύτερη ἔννοια πού ἔχει ἡ Ἐκκλησία. Ἐκεῖ βρίσκεται τό μυστήριο. Νά ἑνωθοῦν ὅλοι σάν ἕνας ἄνθρωπος ἐν Θεῷ. Ἡ τέλεια αὐτή ἑνότητα ἐπιτυγχάνεται μέσα στήν Ἐκκλησία. Ἡ Ἐκκλησία συγκροτεῖται στόν κόσμο μέ τή θεία Εὐχαριστία. Κάθε πιστός πού μετέχει στή Θεία Εὐχαριστία ἑνώνεται μέ τό σῶμα τοῦ Χριστοῦ, στό ὁποῖο ἀνήκουν καί οἱ ἄλλοι πιστοί· ὄχι μόνο ὅσοι ζοῦν, ἀλλά καί ὅσοι ἔζησαν στό παρελθόν ἤ θά ζήσουν στό μέλλον. Κεφαλή τῆς Ἐκκλησίας εἶναι ὁ Χριστός καί σῶμα ἐμεῖς οἱ ἄνθρωποι, οἱ χριστιανοί. Ὁ Χριστός ἕνωσε τό σῶμα τῆς Ἐκκλησίας μέ τόν οὐρανό καί τήν γῆ. Μέ τούς ἀγγέλους, τούς ἀνθρώπους καί ὅλα τά δημιουργήματα, μέ ὅλη τήν κτίση τοῦ Θεοῦ. Μέ τά ζῶα καί τά πουλιά. Μέ κάθε μικρό ἀγριολούλουδο, μέ κάθε μικρό ἔντομο», λέει ὁ γέροντας Πορφύριος.  Τό ἔργο τοῦ Θεοῦ γιά τόν κόσμο συνοψίζεται στή Θεία Λειτουργία καί συνεχίζεται μέ αὐτήν. Ἡ σπουδαιότητα της εἶναι πρωταρχική. Ἡ Ὀρθόδοξη Χριστιανική Λατρεία  μέ κέντρο καί ἀποκορύφωμά της τήν Θεία Λειτουργία εἶναι :

1.    Ἡ ἁπτή καί ὁρατή ὁμολογία  ὃτι ὁ Ἰησοῦς Χριστός εἶναι ὁ Λυτρωτής τοῦ ἀνθρώπου, πού μέ τόν Σταυρό Του, τόν Θάνατο καί τήν Ἀνάστασή Του νίκησε τόν διάβολο  καί τόν θάνατο καί δημιούργησε τόν νέο λαό τοῦ Θεοῦ.

2.    Ἡ φανέρωση τοῦ σώματος τῆς Ἐκκλησίας. Μέ τήν κοινή Λατρεία,τήν λατρευτική σύναξη φανερώνεται ἡ ἐκκλησία. Ἡ παρουσία τοῦ ἱερέα σάν λειτουργοῦ τοῦ Ὑψίστου, μεταβάλλει τήν ἁπλή σύναξη σέ λατρευτική σύναξη. Χωρίς τόν ἱερέα ἡ συγκέντρωση τῶν πιστῶν, εἷναι μιά ἁπλή θρησκευτική συγκέντρωση. Μέ τόν ἱερέα ἡ σύναξη γίνεται ἓνα κομμάτι τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ. Διότι ὁ ἱερέας εἶναι «εἰς τύπον Χριστοῦ» καί μέ τήν Θεία Λειτουργία πού τελεῖ, φέρνει τόν Κύριο ἀνάμεσα στούς πιστούς σωματικά. Αὐτή  ἡ Θεία παρουσία ἀλλοιώνει, μεταμορφώνει καί ἀνυψώνει τήν σύναξη τῶν πιστῶν σέ Ἐκκλησία, σέ Σῶμα Χριστοῦ. Οἱ πιστοί δέν εἲναι πιά ἓνα ἂθροισμα φυσικῶν ἀτόμων, ἀλλά «κάτι ἂλλο», μιά νέα κοινότητα, ἓνα σῶμα, μέ ἀπροσμέτρητες δυνατότητες, τό Σῶμα τοῦ Χριστοῦ. Ὁ Κύριος μᾶς ὑποσχέθηκε ὃτι: «Ἐάν δύο ἀπό σᾶς συμφωνήσουν στή γῆ γιά κάθε πρᾶγμα, πού θά ζητήσουν ἀπό κοινοῦ στήν προσευχή τους,θά γίνει αὐτό σ’ αὐτούς ἀπό τόν Πατέρα μου, πού εἶναι στούς οὐρανούς». Ὑπακούοντας σ’ αὐτήν τήν προτροπή τοῦ Κυρίου οἱ πιστοί συναθροίζονται καί ἀπαρτίζουν τήν Ἐκκλησία, ἓνα σῶμα, μέ ἀπροσμέτρητες δυνατότητες.Ἡ ἒνταξή τους σ’ αὐτό τό Ἐκκλησιαστικό Σῶμα εἶναι καί ἡ σωτηρία τους. Διότι ἡ συμφιλίωση τοῦ ἀνθρώπου μέ τό Θεό, ἡ ἓνωσή του μέ τόν Κύριο δέν εἶναι ὑπόθεση ἀτομική· δέν εἶναι κάτι πού γίνεται «κατ’ ἰδίαν» καί «κατά τό δοκοῦν». Εἶναι καρπός τῆς ένταξηςκαί τῆς συμμετοχῆς τοῦ πιστοῦ στή ζωή τοῦ  Ἐκκλησιαστικοῦ Σώματος. «Δέν εἶναι ἁπλῶς μιά γνώση πού μαθαίνεις, ἀλλά μιά βιωματικη –εμπειρική γνώση που παθαίνεις,  ἡ Ὀρθόδοξη Πνευματικότητα». Καί τήν βιωνει κανεις μέσα στή Θεία Λατρεία. Εἶναι μιά μεταμόρφωση, μιά ὀντολογική ἀλλαγή, μιά δεύτερη γέννηση, ἡ ἐν Χριστῷ ζωή· καί αὐτή συντελεῖται μέσα στήν Ἐκκλησία, μέ τόν Ἐκκλησιασμό τοῦ πιστοῦ, δηλ. τήν συμμετοχή του στήν Λατρευτική σύναξη. Χωρίς Λατρεία, χωρίς Λατρευτική σύναξη, δέν ὑπάρχει Ἐκκλησία δέν ὑπάρχει καί σωτηρία .Σωζόμαστε ὃλοι μαζί ,σάν Λατρευτική Κοινότητα, σάν Σῶμα Χριστοῦ· ποτέ μόνοι μας. Διότι ἡ σωτηρία μας εἶναι ὁ Κύριος πού μᾶς εἶπε: «Οὗ γάρ εἰσι δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τό ἐμόν ὂνομα, ἐκεῖ εἰμί ἐν μέσῳ αὐτῶν»(Ματθ. 18,20)

3.     Εἶναι ἡ φανέρωση τοῦ Θεοῦ στόν ἂνθρωπο. Ὁ πιστός κατά τήν ὣρα τῆς Λατρείας βρίσκεται μπροστά στό Θεό. Ὁ Θεός εἶναι ἀνάμεσα στούς πιστούς, ὂχι μόνο ἀοράτως ἀλλά καί ὁρατά πάνω στήν Ἁγία Τράπεζα.

    Ἡ ὓψιστη  βαθμίδα Λατρείας, εἶναι ἡ Θεία Λειτουργία μας.

           Ἡ λέξη λειτουργία εἶναι σύνθετη ἀπό τίς λέξεις «λεῖτος» δηλαδή κάτι που κάνει ο λαός καί «ἒργο» καί σημαίνει  «δημόσιο ἒργο , έργο του λαού» Στή χριστιανική ὁρολογία, Λειτουργία σημαίνει τήν δημόσια τέλεση τοῦ μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας.

Εἶναι τό κατ‘ ἐξοχήν ἒργο τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ , τό κύριο ἒργο τοῦ ἀνθρώπου. Διότι ὁ ἂνθρωπος εἶναι -πλάστηκε γιά νά εἶναι- λειτουργικό, λατρευτικό  ὂν· γιά νά λειτουργεῖ ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, νά λατρεύει, νά δοξολογεῖ  καί νά εὐχαριστεῖ ἀδιάλειπτα τόν Δημιουργό Του· πρό πάντων μάλιστα διά τῆς τελέσεως τοῦ Μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας.

Μετέχοντας στή Θεία Λειτουργία, εὐχαριστώντας καί δοξολογόντας καί ἱκετεύοντας τόν Θεό καί τέλος κοινωνόντας τοῦ Δεσποτικοῦ Σώματος καί Αἳματος ἐκπληρώνουμε κατά τόν καλλύτερο δυνατό τρόπο τόν προορισμό μας,τόν σκοπό γιά τόν ὁποῖο πλαστήκαμε:τήν δόξα,τήν Λατρεία τοῦ Θεοῦ. Ακόμη και ό λαός μας έχει ταυτίσει τον χώρο όπου τελείται ή θεία Ευχαριστία όχι με την έννοια του ναού, αλλά με την έννοια Εκκλησία. Πηγαίνω στην Εκκλησία, λέγει. Έχουμε επομένως μια ταύτιση της Εκκλησίας με την Ευχαριστία.

Αν θέλαμε με δυο λέξεις να εκφράζαμε τι είναι Θεία Λειτουργία, αδελφοί μου, θα λέγαμε ότι είναι ο ουρανός στη γη. Είθε η Χάρη του Θεού και οι Πρεσβείες της Υπεραγίας Θεοτόκου να μας έχουν πάντα ενωμένους με το σύνδεσμο της θείας αγάπης, που πραγματώνεται και ολοκληρώνεται στην εν συνάξει προσευχή μας και κυρίως στη Θεία Λειτουργία. Αμήν!

8ος λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ Η ΄ « ΓΙΑΤΙ ΔΕΝ ΕΚΠΛΗΡΩΝΟΝΤΑΙ ΤΑ ΑΙΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΜΑΣ»

Για να έχει δύναμη η προσευχή μας και να ανεβει προς το Θεό,  αδελφοί μου, σύμφωνα με την ιερά παράδοση της Εκκλησίας μας νηστεύουμε,  κάνουμε μετάνοιες , γονατίζουμε,  ανάβουμε το καντήλι, το κερί ,το θυμίαμα, τα οποία και αναλύσαμε στη χθεσινή μας σύναξη. Όλα αυτά δεν είναι από μόνα τους προσευχή , είναι θα λέγαμε «η ατμόσφαιρα» , «το κλίμα» της προσευχής. Είναι θυσίες προς το Θεό για να λάβουμε τη θεία Χάρη Του.  Η προσευχή συντελείται κάπου που δε φαίνεται, στην καρδιά μας. Όλα τα παραπάνω δε μας ωφελούν,  αν δεν έχουμε καρδιά καθαρή. Το λέμε συχνά στον πεντηκοστό ψαλμό.«Θυσία τω Θεώ πνεύμα συντετριμμένον. Καρδίαν συντετριμμένην και τεταπεινωμένην ο Θεός, ουκ εξουδενώσει». Και τίθεται το ερώτημα: Όταν εμείς κατά το δυνατόν είμαστε καθαροί αφού εξομολογούμαστε, νηστεύουμε και κάνουμε όλα τα «τυπικά» της προσευχής , γιατί δεν εισακούονται πάντα οι προσευχές μας;

Οι προσευχές μας δεν εισακούονται διότι δεν είμαστε άξιοι. «Πρέπει να γίνεις άξιος, για να προσευχηθείς» μας τονίζει ο γέροντας Πορφύριος. «Όταν τακτοποιήσεις όλες τις εκκρεμότητες και ετοιμασθείς, τότε πάς και προσφέρεις το δώρο σου.
Άξιοι γίνονται όσοι επιθυμούν και λαχταρούν να γίνουν του Χριστού, όσοι δίνονται στο θέλημα του Θεού. Να μην έχεις κανένα θέλημα, αυτό έχει μεγάλη αξία, είναι το παν. Το να μην έχομε κανένα θέλημα μπορεί να γίνει μ’ έναν τρόπο απαλό· με την αγάπη στον Χριστό και την τήρηση των εντο
λών Του.
Μόνον ο Χριστός μπορεί να μας βγάλει απ’ τον κλοιό της ερημιάς. Προσευχή και μετάνοια και ελεημοσύνη. Δώστε έστω κι ένα ποτήρι νερό, αν δεν έχετε χρήματα. Και να ξέρετε ότι όσο αγιάζεσθε, τόσο εισακούονται οι προσευχές σας.
Να μην εκβιάζομε με τις προσευχές μας τον Θεό. Να μη ζητάμε απ’ τον Θεό να μας απαλλάξει από κάτι, ασθένεια κ.λπ. ή να μας λύσει τα προβλήματά μας, αλλά να ζητάμε δύναμη και ενίσχυση από Εκείνον, για να τα υπομένομε. Όπως Εκείνος κρούει με ευγένεια την πόρτα της ψυχής μας, έτσι κι εμείς να ζητάμε ευγενικά αυτό που επιθυμούμε κι αν ο Κύριος δεν απαντάει, να σταματάμε να το ζητάμε. Όταν ο Θεός δεν μας δίδει κάτι που επίμονα ζητάμε, έχει το λόγο Του. Έχει κι ο Θεός τα «μυστικά» Του. Εφόσον πιστεύομε στην αγαθή Του πρόνοια, εφόσον πιστεύομε ότι Εκείνος γνωρίζει τα πάντα απ’ τη ζωή μας κι ότι πάντα θέλει το αγαθόν, γιατί να μη δείχνομε εμπιστοσύνη; Να προσευχόμαστε απλά και απαλά, χωρίς πάθος και εκβιασμό. Ξέρομε ότι παρελθόν, παρόν και μέλλον, όλα είναι γνωστά, γυμνά και τετραχηλισμένα ενώπιον του Θεού.
[] Εμείς να μην επιμένομε· η προσπάθεια κάνει κακό αντί για καλό. Μην κυνηγάμε ν’ αποκτήσομε αυτό που θέλομε, αλλά να τ’ αφήνομε στο θέλημα του Θεού. Γιατί όσο το κυνηγάμε τόσο αυτό απομακρύνεται.
Άρα, λοιπόν υπομονή και πίστη και γαλήνη. Κι αν το ξεχάσομε εμείς ο Κύριος ποτέ δεν ξεχνάει κι αν είναι για το καλό μας, θα μας δώσει
αυτό που πρέπει κι όταν πρέπει.
Εύκολα
, ευκολότατα ο Χριστός μπορεί να μας δώσει ό,τι επιθυμούμε. Και κοιτάξτε το μυστικό» , λεει ο γεροντας Πορφυριος «Το μυστικό είναι να μην το έχετε στο νου σας καθόλου να ζητήσετε το συγκεκριμένο πράγμα. Το μυστικό είναι να ζητάτε την ένωσή σας με τον Χριστό ανιδιοτελώς, χωρίς να λέτε, «δώσ’ μου τούτο, εκείνο …». Είναι αρκετό να λέμε, «Κύριε Ιησού ελέησόν με». Δεν χρειάζεται ο Θεός ενημέρωση για τις διάφορες ανάγκες μας. Εκείνος τα γνωρίζει όλα ασυγκρίτως καλύτερα από μας και μας παρέχει την αγάπη Του. Το θέμα είναι ν’ ανταποκριθούμε σ’ αυτή την αγάπη με την προσευχή και την τήρηση των εντολών Του. Να ζητάμε να γίνει το θέλημα του Θεού· αυτό είναι το πιο συμφέρον το πιο ασφαλές για μας και για όσους προσευχόμαστε.
Ο Χριστός θα μας τα δώσει όλα πλούσια. Όταν υπάρχει έστω και λίγ
ος εγωισμός δεν γίνεται τίποτα.
Όταν έχομε με τον Χριστό σχέση απολύτου εμπιστοσύνης, είμαστε ευτυχισμένοι, έχομε χαρά. Έχομε τη χαρά του Παραδείσου. Αυτό είναι το μυστικό. … «ότι ευρίσκεται τοις μη πειράζουσιν Αυτόν, εμφανίζετ
αι δε τοις μη απιστούσιν Αυτώ»,όοπως λεει ο Σοφός Σολομόντας.δηλαδή βοηθαει ο Θεος αυτους που δε τον εκβιαζουν , εμφανιζεται σ αυτους που πραγματικα τον πιστευουν .
Έτσι ν’ αγωνίζόμαστε
στην πνευματική ζωή, απλά, απαλά, χωρίς βία. Το απλό και απαλό είναι ένας αγιότατος τρόπος της πνευματικής ζωής, αλλά δεν είναι δυνατό να το μάθεις έτσι απ’ έξω. Πρέπει μυστικά να μπει μέσα σου, ώστε η ψυχή σου να ενστερνίζεται τον τρόπο αυτόν με την χάρι του Θεού. … Όταν το θέλεις όταν εκβιάζεις το θείον δεν έρχεται. Θα έλθει «εν ημέρα ή ου προσδοκάς και εν ώρα ή ου γινώσκεις». Εδώ υπάρχει το μυστήριο της προσευχης.
Όταν χάν
ουμε τη θεία χάρι να μην κάνουμε τίποτα. Να συνεχίζουμε τη ζωή μας και τον αγώνα μας απλά, ώσπου χωρίς αγωνία να έλθει πάλι η αγάπη , η λαχτάρα στον Χριστό. Και τότε όλα πάνε καλά. Και τότε η χάρις μας γεμίζει και χαιρόμαστε».

Ο ίδιος ο Χριστός , αδελφοί μου μας διαβεβαιώνει: «Ζητάτε από το Θεό και θα σας δοθει. Ψάξτε και θα βρείτε. Χτυπάτε και θα σας ανοίξει». (Λουκ. 11,9-10). Οι Πατέρες της Εκκλησίας μας με την πνευματική τους πείρα και στηριζόμενοι σε παραδείγματα από την Αγία Γραφή , δίνουν συνοπτικά τις ακόλουθες απαντήσεις στο ερώτημα γιατί αργεί ο Θεός να απαντήσει στις προσευχές μας:

1. Για να δοκιμάσει την πίστη μας. Ο Ισαάκ προσεύχονταν είκοσι χρόνια για να λυθεί η ατεκνία τους με τη σύζυγό του Ρεβέκκα.

2. Για να φανερωθεί η πίστη μας όπως στην περίπτωση της Χαναναίας.

3. Για να εκτιμήσουμε αυτό που θα μας δώσει και να το φυλάξουμε με προσοχή.

4. Η αναβολή προμηνύει πολλές φορές μεγαλύτερο καλό. Η Αγία Μόνικα η μητέρα του Αγίου Αυγουστίνου, ζητούσε επί δεκαοχτώ χρόνια να μετανοήσει ο γιός της. Τελικά, όχι μόνο μετανόησε αλλά έγινε Άγιος .

5. Αργεί ο Θεός να απαντήσει στις προσευχές μας , γιατίαυτό που ζητάμε δε μας ωφελεί. Ο Απόστολος Παύλος ζητούσε από το Θεό να τον απαλλάξει από τον βασανιστικό «σκόλοπα» δηλαδή την ασθένεια από την οποία έπασχε, αλλά ο Θεός δεν άκουσε την προσευχή του. Πολλές φορές το να μην πάρουμε αυτό που ζητάμε είναι πιο ωφέλιμο από το να το πάρουμε. Ο Θεός γνωρίζει πιο είναι το πραγματικό μας συμφέρον. Αλήθεια εμείς το πιστεύουμε αυτό;

6. Αναβάλλει ο Θεός να μας δώσει αυτό που ζητάμε, για να μας έχει συνεχώς κοντά του με την προσευχή. Επειδή πολλές φορές αφού πάρουμε αυτό που ζητάμε, σταματάμε να έχουμε προθυμία για προσευχή. Αποκτούμε μια νοοτροπία συναλλαγής με το Θεό.

Τελικά , αδελφοί μου, συμπεραίνουμε ότι το να προσευχόμαστε θερμά μέρα και νύχτα και να είμαστε σε διαρκή επικοινωνία με το Θεό, αξίζει περισσότερο από αυτό που ζητάμε από το Θεό να μας δώσει. Γιατί τι άλλο είναι ανώτερο από τη συναναστροφή μας με το Θεό, αναρωτιέται ο Όσιος Νείλος ο Ασκητής. Γι΄ αυτό ας μην ολιγοψυχούμε αν δεν παίρνουμε αυτό που ζητάμε. Αςμάθουμε να ευχαριστούμε το Θεό, όχι μόνο όταν παίρνουμε αλλά και όταν δεν παίρνουμε. Διότι «αμφότερα χρησίμως ποιεί». Και τα δύο τα κάνει για το καλό μας. Με αυτές τις σκέψεις ας παρακαλούμε πάντοτε τη Μεγάλη Μεσίτρια των προσευχών μας, την Υπεραγία Θεοτόκο:«Δέσποινα του κόσμου, ελπίς και προστασία των πιστών, μη μου παρίδης την δέησιν, το συμφέρον ποίησον». Αμήν!

7ος Λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ Ζ ΄ « ΤΙ ΒΟΗΘΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΜΑΣ»

Τελούμε,  αδελφοί μου τις ημέρες αυτές, τις Παρακλήσεις προς την Παναγία μας, αγωνιζόμενοι να προσευχηθούμε όπως ο Θεός θέλει προς την Μητέρα Του. Η  θεάρεστη προσευχή είναι η «αφάνταστος»προσευχή, δηλαδή αυτή που επιτελείται με την καρδιάκαι όχι με την φαντασία μας.

Ας δούμε σήμερα,  τί βοηθάει την προσευχή μας να ανέβει στο Θεό. Ποιες είναι οι «κινητήριες δυνάμεις» της προσευχής. Πρώτον,  η νηστεία. Σε περιόδους νηστείας η Εκκλησία μας εντείνει τις προσευχητικές και λατρευτικές συνάξεις. Η νηστεία καθαρίζει το σώμα από τοξίνες. Χαλυβδώνει παράλληλα τη θέληση του ανθρώπου, τον κάνει πιο αυτοελεγχόμενο, για τον εξής λόγο:  Όπως αντιστεκόμαστε στα  αρτήσιμα φαγητά , όσο κι αν πεινάμε η τα ζηλεύουμε, έτσι ασκούμαστε να αντισταθούμε στα πάθη και στα επιβλαβή ένστικτά μας. Τη νηστεία δεν την κάνουμε για κανένα άλλο λόγο πλην ενός. Από αγάπη για το Χριστό μας . Αφού αγαπάμε το Χριστό,  κάνουμε και υπακοή στην Εκκλησία που μας προτρέπει να νηστέψουμε. Βεβαίως η νηστεία χρησιμοποιείται και με πιο ευρεία έννοια, δηλαδή η αποχή από το κρέας και τα παράγωγά του. Η λέξη νηστεία βγαίνει από το στερητικό μόριο νη  και το ρήμα εσθίω που θα πει τρώγω. Νηστεύω δηλαδή, θα πει:  δεν τρώγω.  Κάνω τελεία αποχή από τροφή και ποτό. Για του λόγου το αληθές ας σκεφτούμε μια λέξη  που χρησιμοποιούμε συχνά: «Νηστικό» δε λέμε αυτόν που τρώει νηστίσιμα φαγητά αλλά αυτόν που δεν έχει φάει τίποτε. Οι περισσότεροι από εμάς καταλαβαίνουμε τη νηστεία μόνο ως αλλαγή των διατροφικών μας συνηθειών. Το να τρώμε μέχρι κορεσμού λαδερό φαγητό. Επειδή όμως για τους εν τω κόσμω δεν είναι εφικτή η τελεία αποχή από τις τροφές, αυστηρή νηστεία είναι το να τρώμε άλαδο φαγητό ή να τρώμε ξηρά τροφή (ψωμι, φρουτα…) μια φορά την ημέρα μετά τις 3 το μεσημέρι, δηλαδή μετά την ένατη ώρα της ημέρας σύμφωνα με το βυζαντινό ωράριο.  Το λαδερό φαγητό δεν είναι νηστεία αλλά κατάλυσις, δηλαδή άρση της νηστείας, «κατάλυσις οίνου και ελαίου». Ας μη μας φαίνονται «τραβηγμένα» αυτά. Άλλο να μην μπορούμε για διάφορους λόγους να τα τηρήσουμε και άλλο να τα απορρίπτουμε. Κανείς δεν έχει πεθάνει κάνοντας νηστεία, αντιθέτως τα οφέλη της είναι πολλά. Η δικλείδα ασφαλείας για τη νηστεία είναι να γίνεται κατόπιν «ευλογίας»,  συζήτησης με τον πνευματικό μας πατέρα και εξομολόγο μας και με το γιατρό μας αν έχουμε πρόβλημα υγείας. Οι ακρότητες πάντα είναι κατακριτέες και οι ατομικές τακτικές, επίσης.

«Φοβερός στους δαίμονες» λέει ένας ύμνος ότι είναι ο άνθρωπος που νηστεύει. Γεμάτος φωτιά που καίει το διάβολο. Και η προσευχή μας «προωθείται» δια της νηστείας, επειδή ταπεινώνεται το σώμα, κάτι που βοηθά και την ψυχή να ταπεινωθεί. Δε ζούμε μόνο με το φαγητό κατά το λόγο του Κυρίου «Ουκ επάρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος» (Ματθ. 4,4). Η νηστεύουσα ψυχή αναζητά το Θεό για να ενωθεί μαζί του. Και ο διάβολος επίσης κάνει τα πάντα για να μας αποτρέψει από αυτή την ένωση. Σε περιόδους νηστείας οι πειρασμοί πολλαπλασιάζονται, μπαίνουν στο μυαλό μας ένα σωρό «επιχειρήματα» προκειμένου να μη νηστέψουμε. Ας γνωρίζουμε  ότι νηστεία ονομάζεται από τους Πατέρας πτέρυγα της προσευχής, η οποία μαζί με την ελεημοσύνη ανεβάζει τον άνθρωπο μέχρι του θρόνου του Θεού.

Η νηστεία βοηθάει τον άνθρωπο να κάνει προσευχή με περισσότερη ευκολία, συμφιλιώνει τον άνθρωπο με τον Θεό και βοηθάει πολύ στην κάθαρση της ψυχής, φονεύοντας τις σωματικές ορέξεις και διευκολύνοντας την απόκτηση της Χάριτος του Αγίου Πνεύματος.

Ένα άλλο μέσο που βοηθά την προσευχή μας είναι η αγρυπνία. Δύσκολο,  θα πούμε αμέσως. Όντως στον κόσμο δεν είναι εύκολο. Ακόμη και για τις «μικρές» αγρυπνίες που γίνονται στις ενορίες , λέμε:  δεν μπορώ, κουράζομαι, νυστάζω…Τι τις θέλει ο παπάς τις αγρυπνίες, καλόγεροι είμαστε… Όμως από αυτή την ευλογημένηκούραση της αγρυπνίας, ανεβαίνει η προσευχή προς το Θεό ως ευώδες θυμίαμα. Η νυκτερινή προσευχή είναι για τις εκλεκτές ψυχές, θέλει πολύ αγάπη και ζήλο Θεού.

Οι μετανοιες , επίσης βοηθάνε την προσευχή. Το λέει και η λέξη, δείχνουν τη μετάνοια της ψυχής. Όχι την ποσότητα της ευλάβειας μας. Στις «μεγαλες μετάνοιες» ή γονυκλισίες, το κεφάλι ακουμπά το έδαφος και μετά επανερχόμαστε σε όρθια στάση. Αυτό συμβολίζει την ταφή και την ανάσταση του Χριστού. Επίσης, την πτώση του ανθρώπου με την αμαρτία και την ανάσταση με τη μετάνοια. Οι «μικρές μετάνοιες» είναι μια βαθειά κλίση της μέσης προς τα εμπρός και το δεξί χέρι ακουμπά το έδαφος. Έχει τον ίδιο συμβολισμό με τη «μεγάλη μετάνοια». «Οι μετάνοιες» γίνονται με το σημείο του σταυρού. Ας δούμε τώρα γιατί κάνουμε το Σταυρό μας , πως μας το εξηγεί ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός. «Πρώτον, όπως η Αγία Τριάδα δοξάζεται στον ουρανό από τους Αγγέλους, έτσι και εσύ να σμίγεις τα τρία σου δάκτυλα του δεξιού χεριού και επειδή δεν μπορείς να ανέβεις στον ουρανό να προσκυνήσεις, βάζεις το χέρι σου στο κεφάλι σου (διότι το κεφάλι σημαίνει τον ουρανό) και λέγεις : «Καθώς οι Άγγελοι δοξάζουν την Αγία Τριάδα στον ουρανό, έτσι και εγώ σαν δούλος του Θεού δοξάζω και προσκυνώ την Αγία Τριάδα, και καθώς τα δάκτυλα είναι τρία, είναι ξεχωριστά, είναι και μαζί, έτσι και η Αγία Τριάδα είναι τρία πρόσωπα, αλλά ένας Θεός. Κατεβάζοντας το χέρι σου στην κοιλιά να λέγεις : Σε προσκυνώ και σε λατρεύω, Κύριε μου, ότι καταδέχτηκες και σαρκώθηκες στην κοιλίαν της Θεοτόκου για τις αμαρτίες μας. Το βάζεις πάλι στο δεξιόν ώμο και λέγεις : Σε παρακαλώ, Θεέ μου, να με συγχωρήσεις και να με βάλεις στα δεξιά σου με τους δικαίους. Βάζοντας το πάλι στον αριστερό ώμο, λέγεις : Σε παρακαλώ, Κύριε μου, μη με βάλεις στα αριστερά με τους αμαρτωλούς. Έπειτα σκύβοντας κάτω στη γη : Σε δοξάζω, Θεέ μου, Σε προσκυνώ και Σε λατρεύω, καθώςεσυ μπήκες στον τάφο, έτσι θα μπω και εγώ. Και όταν σηκώνεσαι όρθιος, φανερώνει την ανάσταση και λέγεις : Σε δοξάζω και Σε προσκυνώ, Κύριε μου, ότι ανέστης εκ νεκρών για να μας χαρίσεις ζωήν αιώνιον. Αυτό σημαίνει ο Σταυρός! Είναι μια συντομη προσευχη».

Εκτός από τις μετάνοιες, μέσο προσευχής είναι και η γονυκλισία δηλαδή το γονάτισμα και η κεφαλοκλισία , όταν σκύβουμε το κεφάλι μας. Στο ναό,  όταν μας προτρέπει ο ιερέας ή ο διάκονος: «Τας κεφαλάς ημών τω Κυρίω κλίνωμεν» ή όταν μας θυμιατίζει , χωρίς να κάνουμε το σταυρό μας, σκύβουμε το κεφάλι ευχαριστώντας.  

Οι μετάνοιες και οι γονυκλισίες έχουν μεγαλύτερηαξία όταν δεν τις βλέπει κανείς άλλος εκτός από το Θεό, όταν τις κάνουμε και είμαστε μόνοι μας. Σκοπός τους είναι να ταπεινωθεί η ψυχή, όχι να γονατίσει μόνο το σώμα και να ταλαιπωρηθεί. Δεν έχει καμιά αξία ο εξωτερικός τύπος αν δε συνοδεύεται από μια καρδιάσυντετριμμένη και τεταπεινωμένη. Ας το προσέξουμε ιδιαίτερα αυτό.

Επίσης τρία άλλα «βοηθητικά στοιχεία» της προσευχής είναι: Το καντήλι , το θυμίαμα και το κερί :

Υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους πρέπει οι Ορθόδοξοι να ανάβουμε το καντήλι όπως για παράδειγμα
για να μάς θυμίζει την ανάγκη για προσευχή,
για να φωτίζει το χώρο και να διώκει το σκότος όπου επικρατούν οι δυνάμεις του
διαβόλου,
ότι ο Χριστός είναι το μόνο αληθινό Φώς κ
αι η πίστη σε Αυτόν είναι Φώς. Η ζωή μας λοιπόν να είναι φωτεινή.
Επίσης , όπως το καντήλι απαιτεί το δικό μας χέρι για να ανάψει έτσι και η ψυχή απαιτεί το χέρι του Θεού, τη Χάρη Του δηλαδή,
το θέλημά μας να θυσιασ
τεί
για την αγάπη προς το Θεό
. Θυμίαμα
καλείται από τα αρχαία χρόνια το αρωματικό ρετσίνι ή το κόμμι που βγαίνει από τις τομές στον κορμό του δέντρου λίβανος
, εξ ου και το όνομα «λιβάνι». Στο σπίτι καλό είναι να προσφέρεται θυμίαμα τακτικά και να συνοδεύεται πάντοτε με κάποια προσευχή. Το θυμίαμα εν πρώτοις συμβολίζει την προσευχή, που ανεβαίνει προς τον θρόνον του Θεού, σύμφωνα με τον ψαλμό:  «Κατευθυνθήτω η προσευχή μου ως θυμίαμα ενώπιόν Σου. . .» Είναι η ορμή της ψυχής προς τα άνω. Και ταυτόχρονα συμβολίζει και την ζέουσα επιθυμία μας να γίνει η προσευχή μας δεκτή « εις όσμήν ευωδίας πνευματικής». Το κερί, καθώς καίγεται, φωτίζει το περιβάλλον του. Έτσι και ο συνειδητός χριστιανός, όταν θυσιάζεται για την αγάπη του Θεού, φωτίζει τους συνανθρώπους του και τους δείχνει τον δρόμο της σωτηρίας.
Όταν ο πιστός εισέρχεται στον ναό, πρέπει να ανάβει στο μανουάλι ένα κερί για τους ζώντες κι ένα κερί για τους τεθνεώτες συγγενείς
και γνωστούς του. Το άναμμα του κεριού στο ναό η στο σπίτι πάντοτε συνοδεύεται με λόγια προσευχής. Για τους ζώντες θα ζητάμε το έλεος και την προστασία του Θεού, ενώ για τους τεθνεώτες τη θεία ευσπλαχνία και αιώνια σωτηρία τους.

Όλα αυτά που αναφέραμε σήμερα, αδελφοί μου, ας συνοδεύουν τις προσευχές μας και ας τις κάνουν ευάρεστες ενώπιον του Κυρίου και της Θεοτόκου προς την Οποία ας ψάλλουμε ευλαβώς: Νυν πεποιθώς επί την σην κατέφυγον, αντίληψιν κραταιάν, και προς την σην σκέπην, ολοψύχως έδραμον, και γόνυ κλίνω Δέσποινα, και θρηνώ και στενάζω, μη με παρίδης τον άθλιον, των Χριστιανών καταφύγιον. Αμήν!

6ος Λόγος περί προσευχής

ΛΟΓΟΣ ΣΤ΄ « ΤΑ ΟΡΑΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΤΑΜΑΤΑ»

Συνεχίζοντας την ενασχόλησή μας με την προσευχή, αδελφοί μου,  ας σταθούμε για λίγο σε δυο θέματα που σχετίζονται  με την προσευχή. Το  οράματα που βλέπουν μερικοί αδελφοί μας εν ώρα προσευχής και τα τάματαπρος το Χριστό την Παναγία και τους Αγίους.

        Το άκτιστο φως, το οποίο βλέπουν  προσευχόμενοι άνθρωποι , είναι – όπως έχουμε πει – το φως του Χριστού, το φως της Μεταμορφώσεώς Του, δίνει στον άνθρωπο ανείπωτη χαρά, ουράνια αγαλλίαση και είναι δώρο του Θεού και όχι απόδειξη ότι είμαστε άγιοι και σεσωσμένοι. Συνήθως προσευχόμαστε μπροστά σε μια εικόνα. Οι εικόνες είναι ιερά σύμβολα της θείας λατρείας, δεν είναι όμως οι αποδέκτες ούτε της προσευχής μας ούτε της εξομολόγησής μας, γιατί τότε θα υποπέσουμε στην εικονολατρία και την ειδωλολατρία. Ο Θεός είναι παντού. Και στο ψηλότερο βουνό και στο βυθό της θάλασσας και μπορούμε να προσευχηθούμε όπου κι αν βρισκόμαστε, αρκεί να έχουμε την απαραίτητη προσήλωση. Γι΄ αυτό όταν προσευχόμαστε δεν πρέπει να πλάθουμε εικόνες με τη φαντασία μας για το πώς είναι ο Θεός, ούτε να προσηλωνόμαστε σε μια εικόνα ενός Αγίου για πολύ ώρα γιατί τότε υπάρχει κίνδυνος το ευφάνταστο μυαλό μας να φύγει από την προσευχή και να περιπλανιέται εδώ κι εκεί. Ο νους μας να είναι συγκεντρωμένος στα λόγια που αναπέμπει η καρδιά μας προς το Θεό. «Ο διάβολος παρουσιάζεται και ως άγγελος φωτός», μας λέει ο γέροντας Παϊσιος και μας περιγράφει δύο περιστατικά από τη ζωή του, όπως το διαβάζουμε στον τρίτο τόμο με τους λόγους του με τίτλο «Πνευματικός αγώνας». Ας προσέξουμε τι μας διδάσκει: «Ένα βράδυ στην Μονή Στομίου, μετά το Απόδειπνο, έλεγα την ευχή στο κελί καθισμένος σε σκαμνί. Για μια στιγμή ακούω όργανα και κλαρίνα σε ένα οίκημα που ήταν λίγο πιο πέρα για τους ξένους. Παραξενεύτηκα! «Τι όργανα είναι αυτά που ακούγονται τόσο κοντά!», είπα. Το πανηγύρι είχε περάσει. Σηκώνομαι από το σκαμνί και πηγαίνω στο παράθυρο να δω τι συμβαίνει έξω. Βλέπω ησυχία παντού. Τότε κατάλαβα ότι ήταν από τον πειρασμό, για να διακόψω την προσευχή. Γύρισα και συνέχισα την ευχή. Ξαφνικά ένα δυνατό φως γέμισε το κελί. Η οροφή εξαφανίστηκε, άνοιξε η σκεπή  και φάνηκε μια στήλη φωτός που έφτανε μέχρι τον ουρανό. Στην κορυφή αυτής της φωτεινής στήλης φαινόταν το πρόσωπο ενός ξανθού νέου, με μακρά μαλλιά  και γένια, που έμοιαζε με τον Χριστό. Επειδή έβλεπα το μισό πρόσωπο του, σηκώθηκα από το σκαμνί, για να το δω ολόκληρο. Τότε άκουσα μέσα μου μια φωνή: «Αξιώθηκες  να δεις τον Χριστό». «Και ποιος είμαι εγώ ο ανάξιος, που αξιώθηκα να δω τον Χριστό;», είπα και έκανα τον σταυρό μου. Αμέσως το φως και ο δήθεν Χριστός χάθηκαν και είδα ότι η οροφή βρισκόταν στην θέση της.

Αν ο άνθρωπος δεν έχει το κεφάλι του πολύ καλά κλειδωμένο, μπορεί ο πονηρός να του βάλει λογισμό υπερηφανείας και να τον πλανέσει με φαντασίες και ψεύτικα φώτα, τα οποία δεν ανεβάζουν στον Παράδεισο, αλλά γκρεμίζουν στο χάος. Γι ΄αυτό πρέπει να μη ζητάει ποτέ φώτα ή θεία χαρίσματα κ.λπ., αλλά μετάνοια. Η μετάνοια θα φέρει την ταπείνωση  και μετά ο Καλός Θεός θα δώσει ό,τι του είναι απαραίτητο. Όταν ήμουν στο Σινά, στο ασκητήριο της Αγία Επιστήμης, μια φορά τα ταγκαλάκι (ο διάβολος) πήγε να με …;εξυπηρετήσει! Το ασκητήριο είχε τρία-τέσσερα σκαλάκια. Την νύχτα, όταν είχε αστροφεγγιά, πήγαινα στις σπηλιές και, για να κατέβω τα σκαλοπάτια, άναβα το τσακμάκι. Μια φορά πάω να ανάψω το τσακμάκι, δεν άναβε. Σε μια στιγμή βλέπω ένα φως σαν ένα βράχο σαν από δυνατό προβολέα, φαπ! Ω! φώτισε τα πάντα γύρω! «Να μου λείψουν τέτοια φώτα», είπα, και γύρισα πίσω. Αμέσως χάθηκε το φως. Βρε τον διάβολο, δεν ήθελε να φέξω με το τσακμάκι, για να κατεβώ! «Κρίμα δεν είναι, σου λέει, να παιδεύεται; Ας του δώσω εγώ φώτα»! Καλοσύνη του!…[…] Όποιος δεν έχει νιώσει την ανώτερη χαρά, την παραδεισένια, δεν έχει δηλαδή πνευματικές εμπειρίες, εύκολα μπορεί να πλανηθεί, αν δεν προσέξει. Ο διάβολος είναι πονηρός. Ερεθίζει λίγο την καρδιά του ανθρώπου και τον κάνει να αισθάνεται μια ευχαρίστηση, οπότε τον πλανάει, δίνοντας του την εντύπωση ότι η ευχαρίστηση αυτή είναι πνευματική, θεία. Κλέβει την καρδιά και νομίζει ο άνθρωπος ότι πάει καλά. «Δεν ένιωσα, ταραχή», λέει. Ναι, αλλά αυτό που ένιωσες δεν είναι η πραγματική, η πνευματική χαρά. Η πνευματική χαρά είναι κάτι ουράνιο. Ο διάβολος μπορεί να παρουσιασθεί και σαν άγγελος ή σαν άγιος. Ο καμουφλαρισμένος δαίμονας σε άγγελο ή σε άγιο σκορπάει ταραχή- αυτό που έχει- , ενώ ο πραγματικός Άγγελος ή Άγιος σκορπάει πάντα χαρά παραδεισένια και αγαλλίαση ουράνια. Ο ταπεινός και καθαρός άνθρωπος, ακόμη και άπειρος να είναι, διακρίνει τον Άγγελο του Θεού  από τον δαίμονα που παρουσιάζεται σαν άγγελος φωτός, γιατί έχει πνευματική καθαρότητα και συγγενεύει με τον Άγγελο. Ενώ ο εγωιστής και σαρκικός πλανιέται εύκολα από τον  πονηρό διάβολο. Όταν ο διάβολος παρουσιάζεται σαν άγγελος φωτός, αν ο άνθρωπος βάλει έναν ταπεινό λογισμό, εξαφανίζεται».

Αυτά μας συμβουλεύει ο γέροντας Παϊσιος για τα οράματα. Το ίδιο ισχύει και για τα όνειρα που βλέπουμε, στα οποία δεν πρέπει να δίνουμε σημασία. Αν είναι μήνυμα από το Θεό, θα το καταλάβουμε, όπως μας περιγράφει η Καινή Διαθήκη το όνειρο του Ιωσήφ του Μνήστορα και το όραμα του Απ. Παύλου στη Δαμασκό. Πάντα μετά από ένα  τέτοιο συμβάν αμέσως ας συμβουλευόμαστε τον πνευματικό μας και να μην τα συζητάμε μεταξύ μας γιατί θα βγάλουμε τις περισσότερες φορές λάθος συμπεράσματα.

Και λίγες σκέψεις για τα τάματα που κάνουμε προσευχόμενοι σε μια δύσκολη στιγμή. Πάλι ο γέροντας Παϊσιος μας διαφωτίζει : «Βλέπω μια καινούρια τέχνη του διαβόλου. Βάζει στο λογισμό των ανθρώπων πως αν κάνουν ένα τάμα και το εκπληρώσουν, αν κάνουν και κανένα προσκύνημα είναι εντάξει πνευματικά. Και βλέπεις πολλούς να πηγαίνουν με λαμπάδες και με τάματα στα μοναστήρια, στα προσκυνήματα, να τα κρεμάνε εκεί, να κάνουν και μεγάλους σταυρούς, να κλαίνε και λιγάκι και ν΄ αρκούνται σ΄ αυτά. Δεν μετανοούν, δεν εξομολογούνται, δεν διορθώνονται και χαίρετε ο διάβολος».

Κάτι που πρέπει να προσέξουμε σχετικά με τα τάματα είναι ότι μπαίνουμε σε μια διαδικασία «ιερού ρουσφετιού», ας μας επιτραπεί η φράση.   Λέμε στο Θεό : δός μου, να σου δώσω. Δείχνει αυτό πνευματική ρηχότητα. Και πάντα τάζουμε κάτι που μπορούμε σχετικά εύκολα να εκπληρώσουμε. Χωρίς να «πειράξουμε» τον εγωισμό μας και τα πάθη μας. Πρέπει να έχουμε υπ’ όψιν, πως ο Θεός είναι ανενδεής, δηλαδή δεν έχει ανάγκη απ’ τις δωρεές μας, την καρδιά μας θέλει. Η σωτηρία μας  δεν εξαρτάται απ’ αυτά. Ένα βουνό χρυσάφι και ασήμι να πας στην εκκλησία, δεν σώζεσαι. Σώζεσαι με την πίστη στο Χριστό που εκδηλώνεται με την αγία ζωή, τα θεάρεστα έργα, και προπαντός με την ελεημοσύνη. Τα τάματα, οι προσφορές και οι δωρεές έχουν κι αυτά τη σχετική αξία τους, εφ’ όσον προέρχονται από μια καρδιά που πιστεύει αληθινά στο Θεό και είναι καθαρισμένη από αμαρτίες. Ας το κηρύξουμε: Μια καρδιά καθαρή είναι το καλύτερο τάμα που μπορεί να προσφέρει ο άνθρωπος στο Θεό! Είναι ασύγκριτα ανώτερο από πολυκάντηλα, πολυελέους, και από αυτό το χτίσιμο εκκλησιών.

Οι άνθρωποι, όταν βρεθούμε σε δύσκολες στιγμές, θυμόμαστε το Θεό και τους αγίους και παρακαλούμε και υποσχόμαστε πως θα προσφέρουμε διάφορες δωρεές ή σπανιότερα θα υποστούμε διάφορες θυσίες. Τα τάματα, εφ’ όσον είναι εκδηλώσεις ευγνωμοσύνης προς το Θεό, αλλά και προς τους αγίους, και προέρχονται από καθαρές καρδιές των πιστών, δεν μπορεί κανείς να πει πως είναι έξω από την παράδοση της Εκκλησίας. Οι άγιοι, γεμάτοι αγάπη και στοργή για τους συνανθρώπους τους, όπως προσεύχονταν γι’ αυτούς κάτω στη γη, έτσι κι ακόμα περισσότερο προσεύχονται στον ουρανό. Και οι δεήσεις τους έχουν τα αποτελέσματά τους. Όπως λέει η Αγία Γραφή, «πολύ ισχύει δέησις δικαίου ενεργουμένη»(Ιακ. 5, 16). Τα δε αφιερώματα που δίνουν οι πιστοί, όπως λέει ένας αρχαίος διδάσκαλος της Εκκλησίας, είναι μια απόδειξη πως πράγματι οι δεήσεις της Παναγίας και των αγίων προς τον Θεό εισακούγονται και γίνονται θαύματα.

Άρρωστοι, που τους είχαν απελπίσει οι γιατροί, έγιναν καλά· ναυαγοί διασώθηκαν· άλλα δυστυχήματα και συμφορές αποφεύχθηκαν και άνθρωποι ποικιλοτρόπως ευεργετήθηκαν. Συ αν είσαι άπιστος πλησίασε, παρακαλώ, μια ταπεινή γυναίκα του λαού την ώρα που με τρεμάμενα χέρια πλησιάζει την εικόνα και ετοιμάζεται να προσφέρει το τάμα, ρώτησέ την γιατί το προσφέρει, και με απλά λόγια θα σου διηγηθεί το θαύμα που είδε. Τα τάματα φωνάζουν, πως η χάρις του Θεού, και στα παλιά τα χρόνια, και σήμερα ακόμα, στα χρόνια της απιστίας, δεν παύει να κάνει τα θαύματά της.

Αλλά ενώ η Εκκλησία μας δεν καταδικάζει τα τάματα, που προέρχονται από καρδιές που πιστεύουν στο Θεό, συνιστά όμως προσοχή στους χριστιανούς να μη γίνονται υπερβολές που αποβαίνουν εις βάρος της πίστης. Γιατί υπάρχουν δυστυχώς και τάματα παράλογα, άδικα, που έρχονται σε σύγκρουση με τον ηθικό νόμο, με το θέλημα του Θεού, και μάλιστα με την αγάπη προς τον πλησίον. Τέτοια τάματα τα καταδικάζει η Αγία Γραφή. Ας αναφέρουμε ένα παράδειγμα. είναι εκείνο το τάμα, που έκανε ο Ιεφθάε, ο κριτής. Αυτός υποσχέθηκε στο Θεό, πως αν νικήσει τους εχθρούς του και γυρίσει νικητής στα Ιεροσόλυμα, θα προσφέρει θυσία στο Θεό τον πρώτο άνθρωπο που θα τον υποδεχθεί. Ο δε πρώτος άνθρωπος που τον υποδέχθηκε νικητή ήτανε… η κόρη του. Και τη θυσίασε! (Κριτ. 11, 29-40). Τέτοια τάματα τα καταδικάζει ο Κύριος. Και πρέπει να ομολογήσουμε, πως όχι λίγα τάματα των σημερινών χριστιανών, που δεν ξέρουν την πνευματικότητα και αγιότητα της πίστης μας, δεν είναι σύμφωνα με το θέλημα του Θεού, που είναι αγάπη και έλεος.

Όχι λοιπόν μικρά και ασήμαντα τάματα, αλλά μεγάλο τάμα περιμένει από εμάς ο Κύριος, αδελφοί μου. Και το ξαναλέμε, πως το τάμα αυτό είναι η καρδιά μας. Όλα τα άλλα εύκολα τα δίνουν οι άνθρωποι. Την καρδιά τους στον Θεό λίγοι την δίνουν. Τη δίνουν οι άγιοι, τη δίνουν χωρίς να ζητούν υλικά ανταλλάγματα· τη δίνουν με ένα φλογερό πόθο: κυρίαρχος της καρδιάς μας να είναι Κύριος και κανείς άλλος . Αμήν!